Yapmış olduÄŸunuz bir söyleÅŸide ‘Real Madrid Åžampiyonlar Ligi’ni kazandığında kadrosunda birkaç tane Roberto Carlos vardı’demiÅŸtiniz.GeçtiÄŸimiz sezon ÅŸampiyonlar liginde çeyrek final oynayan Fenerbahçe futbol takımı bu sezon kadrosuna yaptığı takviyelerle yarı final veya finalde ülkemizi temsil edebilir mi ?

Bu oldukça zor gözüküyor.Yani Fenerbahçe’nin ÅŸu anda verdiÄŸi görüntü gruplardan geçen seneki gibi baÅŸarıyla çıkmasına yeterli deÄŸil.Zaten geçen seneki kadrosundan kaybettiÄŸi futbolcularla gelen futbolcular arasında çok önemli bir fark yok ama oynayacağı grup takımları arasında önemli bir fark var.Yani geçen seneki ne Ä°nter ne Psv nede Cska Moskova bu seneki Arsenal,Porto veya Dynamo Kiev deÄŸil.Onun için ben Fenerbahçe’nin iÅŸini çok zor görüyorum.Ayrıca gol yollarında çok zorlanıyor Fenerbahçe daha organize olmadı.Yani grup maçlarına kadar organize olursa ve Deivid’de takıma katılırsa bir tek yol kalıyor çıkabilmesi için içerideki maçlarını kazanması gerekiyor.Fenerbahçe’nin 9 puanı bulması lazım.Dışarıdan getireceÄŸi extra puanlarda getirebilirse onu pekiÅŸtirir.Ama en azından yani burada bir 7 puan ihtimali var ki oda rakibinden bu puanı alması lazım burada.Aynı ÅŸekilde dışarıdan da bu puanı alması lazım.Yani ÅŸu andaki görüntüleri itibariyle ben Porto’yu da izledim.Arsenal’i de izliyorum bir tek Dynamo Kiev’i izlemedim.Åžu anda Fenerbahçe’nin oldukça önünde.Ama maçların oynandığı tarihte bu tablo deÄŸiÅŸir mi bilemiyorum.Yani bu Fenerbahçe’nin görüntüsü yeterli deÄŸil

Kulüpler bazında baktığımızda Uefa Kupasını kazanan,Åžampiyonlar Ligi’nde çeyrek ve yarı final oynayan takımlarımız olmasına raÄŸmen altyapılarımızdan dünya futboluna damgasını vuracak yıldız oyuncular yetiÅŸtirmekte sıkıntılar yaşıyoruz.Bunun sebepleri neler olabilir ?

Yetişen varda yetiştiren yok.Yani Türkiye potansiyel bir futbol ülkesi ama demek ki şu ana kadar ancak tesadüflerle altyapıdan futbolcu çıkardı kanısını uyandırıyor.Halbuki öyle değil yani burada demek ki altyapıda ki sistemde bir yanlışlık var.Yani çalışma,öğrenme ve öğretme methodlarında bir yanlışlık var.Daha doğrusu gençlerin alması gereken çalışmalar,gençlerin kendi yeteneklerini geliştirmesi gereken ortamlar veya platformlar bunlar için hazırlanmıyor.Yani altyapıyı Türkiye karıştırıyor herhalde bir şeyle yani altyapıya bir tane halı gibi çim saha yaptın mı 2 tanede adam getirdin mi alt yapı oldu zannediyorlar.Halbuki altyapı o değil altyapı çok farklı pedegojiden başlayıp fiziğe kadar giden yolda bir çok çalışmanın yapılacağı ama daha önemlisi futbolcunun ne yapacağını,mesleğini öğreneceği yerlerdir.Bu öğreticilik yok bu eğitim yok.Tekniği geliştirecek ortamlar yok.Yani bu alanlarda futbolcu tekniğini,yeteneğini geliştiremez.Yani düz halı gibi sahalarda iftiharla altyapı sahalarını açıyorlar futbolcuların kazanacağı bir şey yok oralarda.Futbolcular sokak ortamında yani zor koşullarda tekniklerini geliştirirler.Ondan sonrada kolay koşullarda onları sergilerler.Niye mahalledir,niye plajdır futbolcunun yetiştiği kaynaklar diye baktığın zaman oradaki koşulları düşüneceksin.Sokakta hangi koşullarda yetişiyor futbolcu,plajda hangi koşullarda yetişiyor,mahalle arasında hangi koşullarda hangi yetişiyor.Yani risk payı olmayan yerlerde yetenek geliştirmesi de söz konusu olmaz.

2008 Avrupa Åžampiyonası’nda çeyrek final oynayan milli takımımızla birlikte deÄŸer kaybeden futbol kültürümüzde önemli bir geliÅŸme kaydettiÄŸimizi düşünüyormusunuz ?

Yani deÄŸer kaybeden futbol kültürü tam karşılığında da geliÅŸme kaydettiÄŸimiz lafı tam birbirini tenakuz laflar.Yani önemli olan bu kültür deÄŸerlerimizden kayba uÄŸramamamız.Åžimdi kültür deÄŸerlerinden kayba uÄŸrayan ülkelerin kazançları ancak tesadüftür.Yani futbol esasında Türkiye’de belki periyodik dilimleme yaparsan zamanı en fazla geliÅŸme kaydeden spor dalıdır.Yani futbolun son 20 yılını alıp şöyle bir yerleÅŸtirdiÄŸin zaman nereden nereye geldiÄŸi gibi ışık hızıyla bir geliÅŸme var.Ama sadece futbol kültürü deÄŸil yani toplum olarak kültür kaybındayız biz.Onun yansıması futbola da oluyor.Zaten çok zengin kültürümüz yok bakma sen palavralara iÅŸte kültürümüz,ÅŸuyumuz,buyumuz yok yani çok zengin bir kültüre sahip deÄŸiliz biz.

Kariyerinizde kulüpler bazında Åžampiyonlar Ligi’nde yarı final , Galatasaray ve Fenerbahçe’de ÅŸampiyonluk ve milli takımlar düzeyinde Avrupa Åžampiyonası çeyrek finali oynama baÅŸarılarınız var.BaÅŸarı felsefeniz nedir ?

BaÅŸarı felsefesi yani sadece bana ait bir felsefe deÄŸil.Bazen deÄŸiÅŸkenlik gösterebilir ama temel felsefe esasında doÄŸruları bir araya getirmek.DoÄŸru nedir ? Zaman olarak doÄŸru,kiÅŸi olarak doÄŸru ve birleÅŸtirme olarak doÄŸru yani takımlarda yapacağın bundan daha önemli unsurlar yoktur.DiÄŸerleri detaydır.Bizim mesleÄŸimizde detaylarda çok önemli bir yer iÅŸgal eder ama esas önemli olan felsefe yani deÄŸiÅŸen felsefe.Ben hayatım boyunca yani futbol hayatım baÅŸladığı günden beri genç takımlara girdiÄŸim günden itibaren korku üzerine kurulu bir futbol felsefemiz vardı bizim.Yani kaybetmekten korkanların zaten zafer yaÅŸama ÅŸansları çok daha zordur.Ben kaybetmekten korkmayı göze aldım,kaybetmeyi göze aldım.Ancak kaybettiÄŸin zaman kazanmanın keyfini ve yollarını bulabilirsin.Yani benim felsefem deÄŸiÅŸmedi evet onun yanında Türk futbol tarihinde benim için bu saydıklarım kadar önemli iki tane büyük olay vardır.Bir tanesi puan maçında ; özel maçlar benim hayatımda hiçbir ÅŸekilde ciddi bir yer tutmamıştır.Ama puan maçlarında bir Almanya ve Hollanda galibiyeti en az bu baÅŸarılar kadar önemli baÅŸarılardır.Yani onlara kaybetmemek,onlardan gol yememek iki maçta bir galibiyet bir beraberlik almak benim için yani kiÅŸisel kariyerimde çok önemli hadiselerdir.DiÄŸerleri ise tamamen bizim yaptığımız hazırlıkların yani ilk yarı final dediÄŸin hadise Türkiye’de zaten bir futbol felsefesinin deÄŸiÅŸtiÄŸi tarihtir.Çok karşı çıkıldı yani Türkiye kaybetmeye alışık bir ülkeyi kazanmaya alışık hale getirmek çok kolay bir hadise deÄŸil.Bu düşünceyi bu felsefeyi ortaya koyduÄŸunuz zaman çok önemli tenkitler alıyorsunuz biz bunları yaÅŸadık tüm antrenörlük yaÅŸamımızda.

36 yaşında Galatasaray’ın başına geçtiÄŸinizde sezon sonunda Türk futbol tarihinde en genç ÅŸampiyonluk kazanan teknik direktör olmuÅŸtunuz.Meslek hayatınızda çok önemli yeri olan Jupp Derwall sizin için ‘Turnayı gözünden vurmuÅŸtum’ cümlesini kullanmıştı.Futbol tarihimizde kazandığınız baÅŸarılar ve tecrübeler neticesinde önümüzdeki yıllarda kendi vizyonunuzu aktarabileceÄŸiniz
bir ekip oluşturma düşünceniz var mı ?

Åžimdi bir teknik adamın biraz evvel saydığım mesleki baÅŸarıları kariyerinde ne kadar önemliyse çalıştığı insanlarında o piyasaya girip baÅŸarılı olmaları o denli önemlidir.Åžimdi tabii ben daha Derwall’le bir Mustafa Denizli iliÅŸkisini sadece birkaç sene sonra Derwall’in yaÅŸ sınırına gelerek yaÅŸayabilirim.Ama onun yerine geldiÄŸim zaman yanımda bir Mustafa Denizli bulabilirmiyim onu bilemiyorum.Çünkü biz ; Tuhaf gelir Türk futbol tarihinde bir ikili olarak geldik ama bence dünya futbol tarihinde böyle bir ikili bir araya gelmedi.Yani ben 34 yaşında Galatasaray’ın antrenörü 2. adamı oldum.Rahmetli hocamda 60 yaşında idi.Tabii Derwall’in benim mesleki hayatımda ki yeri zaten en önemli köşe taşıdır.Ama böyle bir baÅŸka oluÅŸum olabilir mi bilemiyorum.Çünkü diyalog nerden kuvvetli oluyordu ; Neticede Derwall yabancı bir insandı ben Türk futbolunu,Galatasaray’ı çok iyi tanıyan biriydim.Yani onun burada öğrenmeye ihtiyacı vardı,bir takım ÅŸeyleri bilme ihtiyacı vardı.Bunu da en kolay ve saÄŸlam olarak saÄŸladığı insan bendim.Ben ona doÄŸru bilgileri verdikçe onun bana olan güveni arttı.Güveni arttıkça bana olan yetkileri de takım içinde arttırmaya baÅŸladı ve beni çok önemli bir yere getirdi.Åžimdi tabii Türkiye’de biz böyle ortamlar yaÅŸayamıyoruz.Niye yaÅŸayamıyoruz ? Çünkü benim çalıştığım insanın bana vereceÄŸi bilgilere zaten ben sahibim.Yani öyle bir diyalog olmuyor ama bir teknik adamın esasında dikkat etmesi gereken genç teknik adamın bir ÅŸeyi bilmesi lazım.Futbol asla ve asla öğretilen bir meslek deÄŸildir.Teknik adamlık öğrenilen bir meslektir yani takiple,dirayetle devam edeceksin yaratıcı olacaksın,üretici olacaksın,alternatifler üreteceksin,sunacaksın ve ondan sonra bu yolda büyük mesafe kat edersin.Åžimdi tabii benimde çalıştığım çok deÄŸerli antrenörler var ÅŸu anda piyasada görev yapan yani ilk yardımcılığımı Türk olarak RaÅŸit Çetiner yapmıştı Galatasaray’da.Ondan sonra Kocaelispor’a gittiÄŸimde Hikmet Karaman yıllarca benimle çalıştı.Milli Takım’da Rıza Çalımbay uzun yıllar benimle birlikte çalıştı.Onlar ÅŸu anda kariyerlerine devam ediyorlar zaten.O bakımdan yani burada mesafe kat eden esasında 2.adamdır.Tabii ki ÅŸimdi böyle bir ÅŸey olduÄŸu zaman en azından ona olan bakış açısı çok farklı olur.Genç yaÅŸta bir antrenörün bana gelip beni zorda bırakacak üretkenlikler ortaya koyması,sorular sorması,deÄŸiÅŸik fikirler getirmesi onun kendisini yetiÅŸtirmesi konusunda çalışmalarına verdiÄŸi önemi de gösterir.O zaman sen içtenlikle bu konuda ona tecrübenle destek olursun,yardımcı olursun.Ama onu istemesi lazım.’Ben istedim yani ben istemeden Derwall bana bir ÅŸey vermedi.Ben her ÅŸeyi istedim sordum,soruÅŸturdum,getirdim,ikna ettim’ böyle bir çalışma ortaklığımız vardı bizim.

Yabancı teknik direktörlerin ve futbolcuların ülke futboluna katkılarını nasıl değerlendiriyorsunuz ?

Åžimdi kim olursa olsun yerlisi,yabancısı çok önemli deÄŸil ama bu çalışan insanların mutlaka bir katkısı vardır.Burada önemli olan katkı payının ne olduÄŸudur.Yani hiç bir teknik adam katkısız bir yerde çalışmaz veya ayrılmaz en azından.Onun için ÅŸimdi yerli yabancı konusuna ben rahatlıkla girerim.Ben 3 sene 4 sene yurtdışında da çalışma yapmış insanım.Yıllarım zaten yurtdışında futbolla geçti.Birincisi çalıştığım ülkelerde ben bu ülkenin futbolunu nasıl geliÅŸtiririm nasıl katkılar yaparım düşüncesi oluÅŸmuyor insanda ancak kendi ülken için oluÅŸuyor.Yani Türk futbolu için ne yaparım düşüncesi benim kafamdan hiçbir zaman çıkmayan bir soruydu.Ama bir dışarıya gittiÄŸim zaman yani orada bunları sormazsın.Orada sadece düşündüğün ÅŸey baÅŸarılı olmaktır.BaÅŸarılı olmak hem kendi önünü açmak ama daha önemlisi buradan gelecek olan insanların önünü açmak.Ben ona baktım dolayısıyla yabancı insanlardan bunu beklememiz zaten haksızlıktır bizim.Hiç kimse buraya Türk futboluna katkıda bulunsun diye gelmez,gelemez.Bunu bizim bekleme hakkımızda yok.Yani ben Fenerbahçe’ye geldiysem Fenerbahçe’nin baÅŸarısı için çalışırım,oradaki birim için çalışırım.Bütün bir ülke için mesaimi vermem veremem bunu da kimse benden beklemesin.Onun için yerli insanların sorumluluÄŸu daha fazla şöyle yani senin hayatın eÄŸer burada geçecekse ÅŸu yola çıktığın zaman bir gün birisi sana sormak durumunda kalmasın ‘Ya bu kadar yıl görev yaptın da bu ülke için ne yaptın.’ diye sormasın yap bir ÅŸeyler de bu soruyu önle.Ben bunu yaptığımı düşünüyorum.Ama bunu da bu ülke için yaparım ben çünkü Türk’üm,Türkiye’de yaşıyorum,vatanımda yaşıyorum.Vatanımın,ülkemin futbolu için bir ÅŸeyler yaparım ama baÅŸkasından bunu bekleyemem kimsenin de beklememesi lazım.

Mustafa Denizli,Şenol Güneş ve Fatih Terim futbol oynadığınız takımlarda teknik direktör olarak futbol tarihimizde marka olmayı başardınız.Sizce yabancı hayranlığımız 4.ismin çıkmasına engel mi ?

Asla engel deÄŸil,asla engel deÄŸil yani burada çıkış ÅŸartları önemli.Ä°ÅŸte bir Derwall’in Galatasaray’da olması ayrıldıktan sonra Galatasaray yönetimi yeni bir arayışa geçerken Derwall’in ‘Neyi arıyorsunuz en iyisi elinizde’ demesinden sonra olay dönmüştür.Tabii Türkiye’de özellikle büyük takımlarda ki yöneticiler baÅŸarısızlık halinde kendilerini daha fazla koruyabilecek bir isim ararlar.Bu isim onları baÅŸarısızlık halinde medyaya karşı taraftar grubuna karşı kamuoyuna karşı iÅŸte ‘En iyisini getirdik biz ne yapalım’ deme hakkını onlara verdiÄŸi için tercihleri genellikle yabancı olur.Åžimdi Åženol zaten üç büyüklerde görev yapmadı yani son zamanlarda görev yapan ÅŸu anda BeÅŸiktaÅŸ’ta ErtuÄŸrul var.Bu bir fırsattır bu fırsatı yaratmak önemlidir.Bu fırsatı da ancak eÄŸer buralara gelmek istiyorsan buralardan imkanları daha az olan yerlerde onların yakaladığı baÅŸarıya yakın baÅŸarı yakalarsan öyle bir fırsat doÄŸar.Ondan sonra bu doÄŸan fırsatı ÅŸansa çevirmek artık senin elindedir.Bu ÅŸansı çevirmede birçok faktör vardır.Yani takımla,yönetimle olan iliÅŸkilerin,medyayla ve kamuoyuyla olan iliÅŸkilerin orada inandırıcılığın mutlak ön planda olması lazım.EtkileyiciliÄŸin,yönlendirmen,vizyonun mutlaka ön planda olması lazım.Beklentilerin büyük olduÄŸu yerde vizyonu küçük insanların baÅŸarılı olma ÅŸansı yoktur.Belki vizyondan bir zorluk yaşıyoruz.

Uzun yıllar yedek olmasına rağmen geçtiğimiz sezon 17 gol atarak gol kralı olan ve Euro 2008 de çok önemli 3 gole imzasını atan Semih Şentürk hakkında neler düşünüyorsunuz ? Basınımızda nöbetçi golcü yakıştırması var.

Yani o boÅŸuna bulunmuÅŸ bir sıfat deÄŸil esasında belki de esprili bir sıfat.Semih genellikle dikkat çekici golleri sonradan oyuna girdiÄŸi maçlarda atıyor.Neticede Semih baÅŸtan oynadığı maçlarda da gol atıyor ama sonradan oyuna girdiÄŸi maçlarda Semih’ten evvel ben Fenerbahçe’deyken Serhat Akın vardı.Oda aynı ÅŸekilde kullanılıyordu taraftarın sevgilisi olmuÅŸtu.Semih’i de Fenerbahçe kadrosuna ilk alan bendim o formayı verende bendim Semih’e.Semih bu geçen süre içerisinde daha büyük tecrübe kazandı.Çünkü Semih’in çok iyi meziyetleri var bir defa Semih ceza alanı içinde hakikaten çok etkin bir futbolcu.Yani Semih’in tek eksiÄŸi çok lazım gelen yerlerde çok çabuk olmaması.Yoksa vuruÅŸlarında ne saÄŸ ne sol nede kafa vuruÅŸlarında herhangi bir eksiklik yok. Tek eksikliÄŸi orada onu da iÅŸte zaman zaman üstün gayretiyle kapatmaya çalışıyor.Yani nöbetçi golcü ismi Semih için olumsuz bir çaÄŸrışım yapmasın o güzel bir buluÅŸ.

Avrupa’nın önde gelen kulüplerinin önemli kaynaklar ayırdıkları görsel antrenman teknolojisi hakkında neler düşünüyorsunuz ?

Şimdi tabii teknoloji öyle veya böyle ucundan kıyısından her mesleğe olduğu gibi futbol sektörüne de giriyor.Tabii bunlar hepsi yardımcı, destekleyici yani bizim tıpta vardır alternatif ilaçlar,ürünler özellikle kanser hastaları için destekleyici tıp dediğimiz.Bunlarda futbolda alternatif tıp gibi destekleyici görevini yapan unsurlardır.Yani teknolojinin futbolda her bakımdan kullanacağı yerler ve alanlar vardır.Ama neticede insanla yapılan spor dallarında etkileyicilik tamamen kişinin kendisine kalıyor.Bunları yardımcı faktör olarak mutlaka bir planlamada,bireysel ve grupsal değerlendirme de kullanılabilir.Zaten dünya onu yapıyor.

Yakın tarihte çalışma hayatınıza nasıl yön vermeyi düşünüyorsunuz ? Yabancı ülkede veya Türkiye’de

Åžimdi ben 1 yıl hiçbir yerde görev yapmadım.Çünkü geçen yıl aÄŸabeyimin bir rahatsızlığı vardı 2 ay öncede onu kaybettik.Tekrar Allah kendisine rahmet eylesin mekanı cennet olsun.Yani bu evde bir yılım onunla geçti hastanede ve burada.Çalışmayı düşünmedim esasında Türkiye’de de o dönemde çalışmayı düşünmedim zaten yurt dışındaydım.Böyle bir durum olmasaydı zaten yurtdışında devam edecektim.Yani ÅŸu anda yılbaşına kadar yapmam gereken çok önemli iÅŸler var artık ailede babam vardı gitti abim vardı gitti artık ailede tek erkek ben kaldım bütün her ÅŸeyi toparlayıcı rolüne soyunan da ben oldum.Dolayısıyla ÇeÅŸme’de yapmam gereken bir otel inÅŸaatımız var seneye bitirmeyi planlıyoruz.YavaÅŸ yavaÅŸ futbola döneceÄŸim ama içeride mi denerim dışarıda mı dönerim onu bilemiyorum.

1989 senesinde Fenerbahçe ÅŸampiyon,teknik direktörü olduÄŸunuz Galatasaray ise Åžampiyon Kulüpler Kupası’nda yarı final oynar.Daha sonra ‘Fenerbahçe arÅŸive Galatasaray tarihe.’diye bir demeç verdiniz.2000-01 yılında Fenerbahçe’de ÅŸampiyonluk yaÅŸayan ilk Türk teknik direktörü olarak adınız tarihe yazıldığında neler hissetiniz ?

Åžimdi esasında ÅŸampiyon olduÄŸu gün benim çok esprili bir lafım vardır bir soruya.Türk spor basını onu gözden kaçırdı yani esasında o konuÅŸmanın yani % 51 den veya içimizde ki Ä°rlanda’lılardan daha fazla ses getirmesini beklerdim ben.Samsun’da maç bittikten kameralar,mikrofonlar geldi ‘Hocam tarihinde Fenerbahçe’ye ÅŸampiyonluk yaÅŸatan ilk Türk’sünüz.’ dediler.Bende onlara ÅŸunu dedim.’Ben Fenerbahçe’de sezonu bitiren ilk Türk’üm’ Yani benden önce çalışan Türk’ler sezonu bitirebilseydi belki onlarda ÅŸampiyonluk yaÅŸayabilirdi.Türk antrenörlerine esasında benim yaptığım en büyük katkı,güven duygusu arada kaynadı gitti.O çok esprili bir cevaptı.Åžimdi onlar çok farklı ÅŸeyler niye çok farklı ÅŸeyler ? 70 milyonluk bir ülkede yaşıyorsun 70 milyonun içerisinde 2. bir kiÅŸi yok hem Fenerbahçe’de hem Galatasaray’da ÅŸampiyonluk yaÅŸayan.Fenerbahçe sayfasına bakıyorsun 100 küsur yıllık tarihinde bunu yapan tek Türk yok.Gayet tabii bunlar onur verici ÅŸeyler ama salt bireysel olarak senin baÅŸardığın ÅŸeyler deÄŸil bunlar yani bu bir ekip çalışmasıdır.Demek ki benden evvel ki Türk teknik adamlar Fenerbahçe’de ya rahat çalışma imkanı bulmadı yada sezonu bitirecek hamleleri geliÅŸtiremedi veya baskıya dayanamadı.Biz Allah’a şükür baskıya dayanıklıyız.

Peki arşive sözü şampiyon olduğunuzda aklınıza geldi mi diye araya giriyorum.

Åžimdi bak onu bir kez daha söyleyim Türkiye onu bir daha hatırlasın o 1989 sezonunda ben Fenerbahçe’nin başında olsaydım gene aynı ÅŸeyi söylerdim o çok farklı bir ÅŸey.Åžimdi sen onu kağıttan okuyorsun ben sana 1973 yılının ÅŸampiyonunu sorayım kim oldu 1973 yılında ÅŸampiyon ? Galatasaray cevabını veriyorum.Nerden biliyorsun dedi Mustafa hoca aklıma ilk gelen takımı söyledim dedim.Hemen ardından atıyorum 1983 yılında kim oldu ÅŸampiyon diye bir soru daha sordu ? Onu bilmiyorum dedim.Yani 1983 yılında ki ÅŸampiyonu bilemiyorsan ama Türkiye’de ilk yarı final kim oynadı diye sorarsam sana 50 sene sonrada Galatasaray dersin.Benim anlatmak istediÄŸim oydu.Yani ben Galatasaray tarihinin ilk ÅŸampiyonluÄŸunu yaÅŸasaydım o tarihe geçebilirdi.Ama ben Galatasaray’da iÅŸte benden evvel defalarca kazanılan ÅŸampiyonluklara bir ilavede bulunmuÅŸum ve bugün 10,15 evvelki yılların ÅŸampiyonluÄŸunu ben sana sorduÄŸum zaman mesela 1992 yılının ÅŸampiyonu kim ? BeÅŸiktaÅŸ diyorum.Yani belki düşünürsün bilirsin.Ama genele baktığın zaman iÅŸte 83′ü bilemiyorsun bilemezsin.Çünkü seni böyle zorlayacak veya bir sayfaya arÅŸive gerektirmeyecek bir soru sorduÄŸum zaman bu cevabı verirsin Galatasaray dersin.Ben onu anlatmak istemiÅŸtim.Yani kimse yanlış anlamasın Galatasaray o sene ÅŸampiyon olsaydı Fenerbahçe Åžampiyonlar Liginde yarı final oynasaydı aynı ifadeyi Fenerbahçe için kullanırdım.Ben herhangi bir takımın ÅŸampiyonluÄŸunu küçümsemek için benimsemediÄŸim için deÄŸil çok farklı bir düşünce için baÅŸka bir felsefe için söyledim.Çünkü benim Galatasaray’dayken ÅŸampiyon olduÄŸum sene söylediÄŸim bir demeç ondan daha önemlidir.’Ben Galatasaray’da 5 sene üst üste ÅŸampiyonluk kazanacağıma Avrupa’da bir yarı final oynayım benim için daha önemlidir. demiÅŸim.Ertesi sene de bunu söyledim yani ikisi arasında bir fark yok.Benim her zaman düşüncem budur.Hiç ÅŸampiyon olmamış bir takımda olursunda ilk defa ÅŸampiyonluk yaÅŸayacak belki o zaman o ifadeyi kullanırsın.Çünkü benim Fenerbahçe’de ve Galatasaray’da yaÅŸadığım ÅŸampiyonluklar kazandırdığım ÅŸampiyonluklar o kulüplerin yaÅŸadığı ilk ÅŸampiyonluk deÄŸil benim ilk olabilir.Tabii ben Galatasaray’da kendimin ilk yılında ilk ÅŸampiyonluÄŸumu yaÅŸadım.Fenerbahçe tarihinde ilk yaÅŸayan benim onlar çok farklı bir ÅŸey.Ben o zaman Fenerbahçe’de ÅŸampiyon olacağıma keÅŸke Åžampiyonlar Ligi’nde yarı final oynasaydım.Böyle tarihe geçiyorum bak 100 küsur yıllık tarihinde tek insanım ama gene ben onu tercih ederdim Åžampiyonlar Ligi’nde yarı final oynamayı.

Sizce dünya futbolunda ekol olabilmemiz için neler yapılmalı ?

Şimdi bizde ekol lafları falan çok tartışılır,konuşulur işte onun ekolu var diye.Ekol lafı çok uydurmaca bir laftır.Başarıları uzun süreli bir zaman dilimine yayabilirsen zaten ortaya ekol dedikleri kelime kendiliğinden çıkmış oluyor.Yani yeni bir çalışma yeni bir üretim falan bir takım şeyler yapmıyorsun ekole.Ekol önce çok güzel bir jenerasyonun yakalanmasıdır ve bunun sahaya yansımasıdır.Mesela Macar ekolü vardı kayboldu niye kayboldu ? Çünkü yetenekli futbolcuları ortadan kayboldu.Ekol yani o gruplarla ilgili bir ifadedir karşılıklı.Ekol yaratırsın yani bir tercih yaparsın ama başarılı olamazsın o bir ekoldür.Yani bir çalışma biçimini ortaya koyarsın ama başarılı olamazsın.Niye başarılı olan ülkelerin ekolünden bahsedilir o bir sistematik çalışmanın sonucu değildir.Sistematik çalışma onun dışında yapılan çalışmalardır.

Kulüplerimiz ihtiyaçlarına uygun futbolcu transferlerinde,kadro kurulumunda doğru araştırmalar yapabilecek scout sistemlerini kurabildiler mi ? Bu konuda neler düşünüyorsunuz ?

Yani bunu deneyenler var.Yurt içinde yurt dışında yapmaya çalışan kulüpler var.Tabii buraya baktığın zaman yani bunu ne bir Hollanda’da ki gibi ne bir Ä°ngiltere’de ki Fransa’da ki ve hatta Portekiz’de ki gibi bu dört tane önemli ülkedir scout çalışmalarında.Güney Amerika’da,Afrika’da ve Avrupa’nın daha az geliÅŸmiÅŸ futbol ülkelerinde belki Ä°ran’a kadar giderler.Benim Ä°ran’da ki bir futbolcum ÅŸu anda Ä°spanya’da diÄŸer bir oyuncumda Ä°ngiltere’de oynuyor.Yani bu temas izleme,gözleme ve bu imkanı yaratma.Kime ? Bu iÅŸi hakikaten bildiÄŸine inandığın gerçekten oradan gidip bunu bulacak insanın sözüne bundan sonra acaba olur mu yaklaşımı içinde olmadan kesin güvenerek yapacağın bu kiÅŸilerin,sistemin tabii ki hem ucuz hem de ileriye dönük olarak sana büyük maddi kaynaklar yaratacak bir arayışın karşılığıdır.Bunu nerden bulursan bul önemli olan o cevheri yakalayabilmen.Cevheri de ancak cevher olanlar yakalayabilir yani o yıldızdan ancak o yıldızlığı yaÅŸamış olanlar çok daha iyi anlar.Bunları kullanırsan ister yurt içi olsun ister yurt dışı olsun 50 de 1 60 da 1 maliyetle getirirsin yani bir tane doÄŸru adam buldun mu 5 yıllık bütçeni çıkartırsın.Ama ÅŸu anda Türkiye daha keÅŸfedilmemiÅŸleri Türkiye’ye getiren bir ülke deÄŸil.Yani o keÅŸfedilmiÅŸ üzerinden hareket ediyor.Oda kötü bir yöntem deÄŸil yani büyük kulüplerin kamuoyunda ses getirecek isimlere ihtiyacı var ama onu destekleyecek olan bu transferlere de çok ihtiyacı var.Gideceksin Avrupa Gençler Åžampiyonası’na,Afrika Gençler Åžampiyonası,Güney Amerika Gençler ve Ãœmitler Åžampiyonası yaÅŸ gruplarını izleyeceksin.Oradan tamamını alacak halin yok ancak birkaç tanesini bulursun ve o zaman da bunun bana maliyeti ne olur diye düşünmeyeceksin.EÄŸer inanıyorsan o maliyet 5 sene sonra 20 misli olarak geri döner sana.

Değerli zamanınızı bize ayırdığınız için teşekkür ederiz.

Bu keyifli sohbet için bende teşekkür ederim.

Editör Erkan ÇANKAYA

 Topla Koordinasyon İçerikli Driller

Koordinasyon İçerikli Koşu Drilleri

HER İNSANIN GÜNLÜK YAŞAMINDA,BİR SANAT ESERİ YARATMADA VE ÖZELLİKLE DE SPORTİF EYLEMLERDE MUTLAKA BELİRLİ ORANDA KONDİSYONA GEREKSİNİMİ VARDIR.KONDİSYON,BİREYLERİN GERÇEKTEN EVRENDE BİRŞEYLER GERÇEKLEŞTİRMELERİ İÇİN GEREKLİDİR.LATİNCE : CONDİTİO,HER HANGİ BİR ŞEY İÇİN ÖN KOŞUL ANLAMINA GELMEKTEDİR.

GENEL OLARAK ” KONDÄ°SYON “BÄ°LÄ°MSEL BÄ°R KAVRAM DEĞİL, AKSÄ°NE GEÇMÄ°ÅžTEN BU YANA SPOR PRATİĞİNDEN ÇIKMIÅž BÄ°R Ä°FADEDÄ°R.
YENÄ° LÄ°TARETÃœRDE DE FARKLI ANLAMLARDA KULLANILMAKTADIR.
KONDİSYON ANLAYIŞI VE KONDİSYONEL YETENEKLER, DAYANIKLILIK,KUVVET,SÜRAT VE HAREKETLİLİK GİBİ ÖĞELERİ KAPSAMAKTADIR.
DAHA GENİŞ DÜŞÜNÜLDÜĞÜNDE BUNLARA KOORDİNATİF YETENEKLER VE PSİKOLOJİK FAKTÖRLER DAHİL EDİLEBİLİR.

Spor antrenmanın temel amacı sportif verimi yükseltmektir. İstenilen gelişimin gerçekleşebilmesi için temel olarak geliştirilmesi gereken hususlar,biomotor veya kondisyonel özellikler olarak tanımladığımız kuvvet,sürat, dayanıklılık,koordinasyon hareketliliktir.Bu özellikler birbirleriyle de sıkı ilişki içerisindedir.

Bütün sportif aktivitelerde fiziksel hareketleri gerçekleştiren kuvvet, sürat, dayanıklılık, koordinasyon ve esneklik arasında ilişki mevcuttur.
Yapılan bir egzersizde bir direncin yenilmesi söz konusuysa “kuvvet”, bu direncin yenilmesi esnasında zamana karşı bir yarış varsa güç faktörü etkilidir.Çabukluk, yüksek ısınma derecesi ve maksimum yüklenme ÅŸiddeti varsa sürat faktörü devreye girer.

Yine mesafe süreklilik yada tekrar sayısı yüksekse, dayanıklılık etkindir.
Aynı ÅŸekilde yapılan bu egzersiz yüksek bir karmaşıklık gerektiriyorsa “koordinasyon” baskın biomotor özelliktir.
Ancak birçok spor dalında bir sportif hareketin gerçekleştirilmesi sadece bir biomotor özellik tarafından yapılmaz.Genellikle bir veya iki özellik baskın olmasına rağmen birçok biomotor özellik birlikte hareketi gerçekleştirir.

Örnek; atletizmde uzun atlama ve atma dallarında, voleybolda smaç hareketi,futbolda vuruş ve sıçrama hareketlerinde olduğu gibi kuvvet ve hız hemen hemen eşit oranda baskın olduğu zaman güç faktörü ortaya çıkar.

Ayrıca dayanıklılığın kuvvetle birleşimi kassal dayanıklılığı oluşturur (yüzme,kano,güreş vb.) Dayanıklılık ve sürat sonucu ise (60 sn civarında olan olaylar) Florescu ve arkadaşları (1969) tarafından süratte dayanıklılık olarak tanımlanırken,bazı sporlarda daha çok belirleyici işlev gören çeviklik,(agility) eşuyum ile süratin bir birleşimidir.Ve son olarak;çeviklik ve esnekliğin birleşiminden ortaya çıkan sonuç,hareketlilik (devingenlik,mobilite) yada bir hareketi geniş bir dizi hareket boyunca hızlı,zamanında ve düzenli olarak uygulayabilme niteliği ortaya çıkmaktadır.(dalmada, cimnastikteki bazı yer hareketlerinde, karatede, güreşte vb.olduğu gibi).

BU ÇERÇEVEDE KONDİSYONUN TANIMINI VE TARİFLERİNİ AÇIKLAMAYA ÇALIŞALIM ;
Rathing 1992: ENERJÄ° SÄ°STEMLERÄ° Ä°LE ORGANLARIN YAPISI VE FONKSÄ°YONLARININ Ä°STEKLERÄ°NE YANITI SPORTÄ°F POTANSÄ°YELÄ°N TEMELÄ°NÄ° OLUÅžTURUR.

Jonath 1988: Bir spor dalına özgü taleplerin doğru olması için,kondisyonun o sporcunun psişik ve psikolojik durumu gibi hazırlıklarında kapsamalıdır.

Kondisyon Kavramı: Kondisyon kavramı adı altında biz genel olarak sportif eylemlerde toplam fiziki özellikleri
Bunlar: Dayanıklılık,kuvvet,sürat,elastikiyet,oynaklık, yumuşaklık ve hareket yeteneğini gerçekleştiren
Ayrıca,teknik ve kişilik özelliklerini,(stres-hırs­ heves-arzu-istek,motivasyon) ifade etmekteyiz.

Uzun süre bir spor dalı ile uğraşan sporcular, antrenman­lardaki alıştırma sürelerinin artımiyle birlikte, yorgunluğa bağlı olarak teknik hataların meydana geldiğini görebilirler.Her ne kadar teknik ile kondisyon birbiri ile bağlantılı ise de,kondisyon tekniğe hakim olamaz ve bu olay da konsantrasyonu azaltır.Bu durumda ilgili üst düzeydeki sporcularda bile temelde psikolojik istikrarsızlıklardan dolayı başarısız olduklarını uygulamalarımızdaki deneyimlerimizden bilebiliyoruz.
Kondisyon,ancak benzer antrenmanlar vasıtasiyla başarılabilir.Eğer tüm engelleri aşmış ve öğrenmeyi gerçekleştirdiyseniz,devamında da şunları yapmak zorundasınız.

Kondisyon Koşulları: Günümüzde kondisyon durumunun kalitesi her şeyden önce antrenman bilimindeki önemli noktalara bağlı olmaktadır bunlar:
1.Yaş durumlarına göre uygun çalışma ve geliştirmeler.
(Çocuk, yıldız, jüniyör, genç, büyük,erişkin vb.)
2.Genetik özelliklere bağlı koşullar,organ kuvveti.(Kalp­
Kan dolaşımı,solunum sistemi,kas sistemi vb.)
3. Sinir sisteminin mekanik koordinasyona etkisi söz konusu grup oyunlarında (sportif oyunlarda) beyinden sinir sistemi yoluyla kaslara gerekli iletinin gelmesi ve refleksi hareketler.
4.Kondisyonun gerçekleştirilmesindeki psikolojik özellikler (kişilik özellikleri) Burada sporcunun sportif eylemlerdeki galip gelme isteği,kendine güveni,performans motivasyonu,istek,se­vinç,saldırganlık, duygusallık,canlılık ve gerçekçilik.
5.Antrenmana başlama zamanı, antrenmanlara ne zaman başlanacağının bilinmesi (antrenman yaşı,)

Spormotorsal Hareketler ve Kondisyonel Elementler
Kondisyonel yetenekler,spormotorsal yeteneklerin bir parçasıdır.Bu nedenle performans koşullarını her defasında bir bütünlük altında anlamak ve ele almak gerekir.
Bu koordinatif ve kondisyonel özellikler,kompleks bir yapıda olup,her defasında hareketin yönlendirilmesi süreci ile enerji görünümünün süreci bağlantılı olarak ele alınmalıdır.Genelde yeteneklerin ayırımında,daha farklı karakterdeki sportif faaliyetler için farklı yeteneklerden söz edilir.Bununla beraber yetenekler tümüyle doğuştan gelmez,sportif eylemlerle de geliştirilebilirler.Sportif eylemler için çalışılan hareketlerdeki kazanılan özellikler öğrenildikten sonra otomatik hale gelir ve sportif eylem içinde çoğu kez bilinçsiz olarak fakat dikkatlice yapılabilir.Literatürde sistem teorisi içinde koordinatif ve kondisyonel özellikler geniş olarak yer alabilir.Kondisyonel özellikler,morfolojik yapı ve belirli enerji durumlarıyla açıklanır.Geleneksel olarak bunlar: Dayanıklılık,kuvvet,sürat ve hareketlilik kavramı adı altında açıklanabilir.Hareketlerin gerçekleştirilmesi ve düzenlenmesi süreci de koor­dinatif yetenekler kavramı ile ifade edilir.Buna ek olarak da motorsal güdüm olarak, uygunluk ve beceri adı altında öğrenme yeteneği sayılabilir Burada bir de sık sık kondisyonel ve koordinatif yetenekler olarak düzenleme yapılabilir.

Günümüzde bu konudaki yenilikler dikkat çekmektedir.
Örneğin kuvvette (Bühle,Schmidt,Bleicher),Süratte (Bauersfeld / Voss,Grosser) ve koordinatif yeteneklerde (Hirtz),konu ile ilgili tarihsel gelişmeyi reddetmekle beraber,kondisyonel yetenekler,koordinatif yetenekler ve psikolojik yetenekler kondisyon olarak belirtmektedirler.

Bedensel yeteneklerin kondisyon üzerine etkisi
Kondisyonel yetenekler - KONDÄ°SYON (Koordinatif yetenekler,Psikolojik yetenekler)

KONDÄ°SYONEL YETENEKLER
Dayanıklılık,Kuvvet,Sürat,Hareketlilik

PSÄ°KOLOJÄ°K YETENEKLER
Konsantrasyon,Cesaret-Kararlılık,Anlama kendini İdare

KORDÄ°NATÄ°F YETENEKLER
Motorsal sevk-İdare yeteneği,Motorsal uyum-Yer değiştirme,Motorsal öğrenme yeteneği

KOORDÄ°NATÄ°F YETENEKLER
Denge,Bütünleştirme,Reaksiyon,Yön Bulma,Ritim,Ayırt Etme

Koordinatif yetenekler sportif tekniğin öğrenilmesi sürecinde,hareketlerin devamlılığında,temposunda ve kalitesinde etkili ve önemlidir.
Öğrenme basamaklarında ve antrenman bölümlerinde kompleks hareketlerin şekillendirilmesini kolaylaştırır.
Koordinatif yetenekler kondisyonel yeteneklerin büyük oranda yararlanırlar ve sağlam olarak yapılanırlar.
Değişik ve farklı koşullardaki çok hızlı uyum sağlarlar
Spor hekimliği açısından bakıldığında ekonomik ve yumuşak bir hareket akıcılığı yüksek ölçüde koordinasyon yeteneği durumu ve çok az bir kuvvet ve enerji gereksinimi görünümündedir.Bu bakımdan yorgunluklar ve sakatlıklar önlenebilir.

Koordinatif yetenekleri 3 kısımda incelediğimizde en önemli unsuru motor öğrenme yeteneğidir.Sıralamada diğer tüm koordinatif yeteneklerin üzerindedir.Motorsal öğrenme olmadan öğrenmenin olmaması ve eylemin gereğince ölçülü olmasında motorsal etki yeteneği veya uyum ve yer değiştirme yeteneğinin olması anlamsız kalır.

Öğrenme hedefleri davranışın üç alanında yada üç bölümde sınıflandırılır.
Bilişsel(düşünme),Duyuşsal(hissetme,Psiko-motor(yapma)
Bilişsel alan bilgilerin kazanılması ve kullanılmasını içerir.Duyuşsal alan değerlerin kazanılması ve yükseltilmesi,sosyal becerilerin ve duygusal gelişimin oluşturulması ile ilgilidir.

Psiko-motor alan (devinişsel) ise motor becerilerin ve fiziksel uygunluğun geliştirilmesini içerir.İlk ve orta eğitim kurumlarında çalışan bir beden eğitimi öğretmeni ve sporcu yetiştiren bir antrenörün temel gereksinimlerinden bie tanesi öğrenci veya sporcusunu bir birey olarak tanımaktır.
Motor becerileri öğrenirken ve uygularken gelişen süreçleri anlamak bir eğitimciye öğretim materyalini ve organizasyonunu uygun koşullarda tasarlamada ve farklı motor becerileri daha verimli alıştırma deneyimleri ile kazanmalarında yardımcı olur.

Temelde kondisyona ilişkin antrenman Formlarını ikiye ayırabiliriz ;
a.Genel kondisyon antrenmanları
b.Özel kondisyon antrenmanları

Genel kondisyon antrenmanlarında,çok yönlü bir çalışma
söz konusudur ve bu antrenmanlar yoluyla sporcularda kondisyonel yetenekler düzgün ve ahenkli bir ÅŸekilde geliÅŸme göstererek iyi bir armoni oluÅŸturur.”Kandiyovasküler (kalp-kan dolaşımı) sis­temde geliÅŸmeler,kas kuvveti ve elastikiyeti ile tüm spor dalları için gerekli olan temel oluÅŸturulur.
Yüksek antrenman durumu ve yarışma periyodunda istenen fonksiyonlara sahip olunabilmesi için,temel antrenman durumu ve hazırlık periyodunda önemli anahtar pozisyonlar yer almalıdır.Bunun yanında özel kondisyon antrenmanları, ilgili spor disiplinlerinin gerektirdiği kondisyonel yetenekler özel kondisyon antrenmanları ile optimal düzeyde kesin bir randıman geliştirmek üzere geliştirilir.

Özel kondisyon deyimi,her spor dalı için içerik ve anlam bakımından farklılık göstermektedir.Örneğin,sprintte özel ça­bukluk veya 10.000 m. koşuda özel dayanıklılık gibi. Genel ve özel kondisyon deyimi her spor disiplini için ayrı ayrı kullanılmalıdır.

Kondisyonun GeliÅŸtirilmesi

Sporcularda kondisyonun geliştirilmesi,onların antrenman yaşlarına,organ kuvveti özelliklerine veya kas durumlarına koordinatif yetilerinin yönlendirilmesine,fiziki ve psikolojik özelliklerine ve özel amaçlı olarak uygulanan antrenmanlara bağlıdır.
Antrenman aracılığı ile salt fizyolojik parametrelerde değil,hatta biyolojik süreçlerde bile gelişme olmaktadır. Tüm bu süreçler,sporcunun istenilen düzeye getirilmesinde yardımcı olacak optimum bir planlama ile ve kondisyon antrenmanı ile yapılabilir.Bu konuda antrenman prensiplerinin yönlendirilmesi yardımcı olabilir.

KONDÄ°SYON ANTRENMANLARI PRENSÄ°PLERÄ°

Yüklenme Durumu ve Antrenman Prensipleri.
Sporcuların kondisyonları, daha önce sözünü ettiğimiz (yaş kategorileri,genetik faktörler,koordinatif yetiler, psikolojik faktörler,antrenmana başlama yaşı vb.) koşulların yanında,yüklenme durumuna ve antrenman yükünün yönlendirilmesinin uygunluğuna da bağlıdır.
Bu antrenman metotlarının yönlendirilmesinin anlamı ve somutlaştırılması için bir taraftan kavramların açıklanması,diğer taraftan da genel geçerliliği olan kuralların üzerine oturtulması gerekir,(uygunluğun yaratılması,tedbirler,uygunluğun spesifik etkisi, antrenman prensipleri ve biyolojik faktörlerin etkisi vb.)
Literatürdeki antrenman bilgisinde açık ve net olarak belirtilen kondisyon elementlerinin,yine antrenman metotları içinde geniş kapsamlı olarak ele alınması ve diğer faktörlerle ilişkilendirilerek bir bütün halinde işlenmesi gerekmektedir.

Yüklenme Durumunda Genel Kavramlar ;

1.Antrenman: Antrenman deyimi adı altında,toplam kavramlar olarak; uygulatılan süreçler ve ölçütleri,genel yapılanma, sportif performans vb. aktiviteler.Metabolik ve morfolojik değişiklikler,çevreye uygunluk,teknik,taktik,zihinsel, psikolojik değişiklikler,fizyolojik değişiklikler,sinir-kas sistemi yer almaktadır.
2.Antrenman Yükü: Organ kuvveti,kalp-kan dolaşımı,solunum sistemi,teknik,taktik çalışmalar,zihinsel ve psikolojik çalışmalar vb. etkinliklerde organizmaya içerden veya dışardan gelen tüm etkilerin toplamıdır.
3.Antrenmanın Uygunluğu: Antrenman yükünün etkisi (uyaran) biyolojik olarak organların adapte olabileceği biçimde ol­malıdır.Mobilizasyon eşiği ve uyarılma eşiği dikkate alınmalıdır.
4.Yüklenme ve Komponentleri: (Yüklenmenin normatifleri ve yüklerin özellikleri)
4.1.Yüklenmenin Yoğunluğu: (Antrenmanın yoğunluğu) Yüklenmelerdeki uyaranın yoğunluğu ; bir alıştırmanın uygulanı­şındaki stres ölçüsü, belli zaman içindeki sürati, ağırlığı veya fizyolojik parametreler (Iaktat düzeyi,kalp atım frekansı vb) Antrenmanın yoğunluğu,aynı zamanda mikro ve makro düzey­deki planlamalarda da dikkate alınmalıdır.
4.2.Yüklenmenin Süresi: (Uyaranın süresi) Antrenmanll1 süresi, aynı amaca yönelik benzer ya da aynı hareketlerin süresi­nin tümünü ifade eder. (Saniye,dakika,saat vb.)
4.3.Yüklenmenin Sıklığı: (Uyaranın sıklığı) Yüklenmenin sıklığı, iki alıştırma arasındaki,iki seri,iki set vb. yüklenmeler arasındaki ilişkiyi ayarlayarak,dinlenmenin akışını ve zamanını belirler.Antrenmanın amacına göre, yüklenmenin şiddetini de dikkate alarak iki yük arasındaki dinlenme süresini ayarlar.
4.4.Yüklenmenin Kapsamı: (Yüklenmenin-antrenmanın kapsamı.)Yüklenmenin-antrenmanın kapsamı) Yüklenme kap­samının birimi,bir antrenman seansındaki toplam yük miktarın­dan başlayarak,haftalık yük dağılımı,mikro ve makro sikluslara kadar gider.(Yüklenme ilkeleri ile bağlantılı olarak.)
5.Antrenmanın Sıklığı: Yıllık antrenman planlamasının özelliğine göre (hazırlık,yarışma,dinlenme) mikro mezo ve makro planlamalardaki antrenman yük dağılımını ifade eder.
6.Antrenmanın içeriği: (Antrenmandaki Alıştırmalar) Bağlı bulunduğu periyodun özelliğine göre antrenmanda hedeflenen özelliklerin geliştirilmesine yönelik yapılan alıştırmaların tümü,genel geliştirici-özel geliştirici ve müsabaka alıştırmala­rını kapsar.
7.Antrenman Metodu: Antrenmanın amacına yönelik hedeflenen özelliği gerçekleştirmede,planlamaya alınan antrenman vasıtalarının yüklenme durumlarının vb.uygulamaların ilgili yüklenme yöntemlerine göre (Dv yük.,y.Ex.,Int.Yük. Y.int.,Y.Y.,Tekrar yön.) belirli şekilde uygulanmasını öngörür. Aynı şe­kilde teknik çalışmada da ilgili yöntemler uygulanır.
8.Antrenman Tarzı: Sportif performansın görünümündeki kompanentlerde,(kondisyon,teknik,taktik) yer alan alt ele­mentlerin ele alınmasını belirtir.Örneğin Kondisyon antrenmanı denildiğinde,dayanıklılık,kuvvet sürat vb. özelliklerin geliştirilmesi öngörülür.Burada kondisyon antrenmanı bütünü ifade ediyor,fakat biz herhangi bir çalışma yapabiliriz.(Kuvvet, sürat, dayanıklılık) vb.gibi.
9.Antrenman Formu: Bir yüklenme metodu ile antrenman içeriğinin bağlantısını oluşturur. Örn. Atletlerin tepe koşullarını interval olarak uyguladıkları gibi veya sürat dayanıklılığı antren­manlarında giriş ve çıkış intensiv interval yüklenme yöntemi ile tekrarlayarak uyguladıkları gibi.
10.Antrenmanın Vasıtaları: Antrenmanın oluşumundaki gerekli olan yardımcı malzemeler,araç gereç ve tedbirler organizasyonda gerekli olan çok sayıda alıştırmalar, pratikler,şekiller slaytlar,görsel ve işitsel cihazlar, tepegöz,ağırlık yeleği,kondisyon aletleri vb.
11.Antrenmanın Planı: Sporcuların performans düzeyleri hedeflerin müsabaka tarih ve tarihleri salon-tesis, malzeme olanakları çalışmaya ayrılan zaman, bioritimleri, sosyo ekonomik ve sosyo kültürel durumları vb. komponetlerin birbiriyle uygunlu­ğunu sağlayan ve belirli dönemleri içeren bir organizasyon duru­mudur.
12.Antrenman Basamakları: (Dilimleri-Kategorileri) Sporcunun tüm aktif spor yaşamındaki zamanları kapsar. Örn.Temel eğitim öğretim dönemi 3-4 yıl,gelişim antrenmanları dönemi,2-4 yıl,Performans dönemi ve üst düzey performans antrenmanları döneminde,6-8 yıl,devam ederse toplam 10-12 yıllık bir dönemi içine alıyor demektir.

Kondisyonel Yeteneklerin Artış Oranı
Antrenman süresince,biomotor yetilerin ve organizma işlevlerinin farklı gelişim hızları bulunmaktadır. Biomotor gelişim konusunda Ozolin(1971) şu oranı öne sürmektedir.Esneklik günden güne,Kuvvet haftadan haftaya, hız aydan aya,dayanıklılıkta yıldan yıla artar.

DAYANIKLILIK VE ANTRENMANI
Genel anlamda organizmanın sportif eylemin kalitesinde herhangi bir düşüş olmaksızın statik veya dinamik güçlerin yarat­tığı yorgunluğa uzun süre karşı koyma yeteneğine dayanıklılık denilmektedir.Dayanıklılık temel motorsal özelliklerden biri olup,sporculardaki kondisyonun önemli bir bölümünü oluşturmaktadır.
Dayanıklılık kavramı,sportif eylemin süresi (zaman birimleri) kalitesi, ve ilgili kas gruplarına yapılan yüklenmenin kapsamı­na bağlı olarak çeşitli şekillerde incelenebilir.Ancak pratikte tüm bu özelliklerin (komponentlerin) bir birinden soyutlanması pek mümkün olmadığı için dayanıklılığın ortaya çıkışı kompleks ve kombineli olmaktadır.
Oksijenin varlığı ile saÄŸlanan dayanıklılık ; Kalp dolaşım sistemi ile ilgilidir.Bu olay kendini fizyolojik parametrelerin deÄŸiÅŸimi ile gösterir.(Kalp büyümesi, kapiller sistemin artması,vb.)Kalp dakika hacmi “oksijen nabzı” maksimum oksijen alım kapasitesi düzelir ve artar.
Pratikte bu konularda en basit kriter nabız sayısıdır. Oksijenli dayanıklılığın “aerob” artması ile nabız sayısı da azalmaya baÅŸlar.Ä°stirahat nabzı uzun süreli dayanıklılık gerektiren sporları yapanlarda (örneÄŸin kayakçılarda) çok düşer.(Dakikada 30′a kadar)
Antrenmansızlar da ise,bu genellikle dakikada 70 atım /dakika civarındadır.Yapılan spor türüne görede kalp hacmi 750 hatta 1000 cm3′e eriÅŸebilir.
EÄŸer enerji gereksinimi maksimal oksijen alım yeteneÄŸinin üstüne çıkarsa,organizma bu açığı kapatma çabasına düşer. Bu kapsamda anaerob “oksijensiz” dayanıklılık ön plana çıkar.(Tablo:5) Karşılanabilecek oksijen eksiÄŸi miktar, sporcunun kaslarının enerji depo etme yeteneÄŸine ve gücünü ne kadar harcayabileceÄŸine baÄŸlıdır.
Bu da sporcunun dayanıklılık antrenmanlarına ne denli istekli olduğuna ve bunları uyguladığına bağlıdır.Yarışma için önemli olan,çeşitli dayanıklılık türlerinin söz konusu spor disiplini için gerekli oranlarda karışımının antrene edilmesidir.
Dayanıklılığın geliştirilmesi ve arttırılması,kalp ve dolaşım sisteminin performans yetisinin arttırılmasıyla olanaklıdır.Antrenman biçimi olarak süreklilik ilkesi ve interval ilkesi uygulanır. Yüklenmeler minimum nabız frekansının dakikada 130 civarında olmasını gerektirir. Dinlenme süresi gençlerde sürekliliğe göre yetişkinlerden daha uzun olmalıdır.
Kirsche göre aerobik dayanıklılık çalışmalarına daha yedi yaşında başlamalıdır.Ancak anaerobik dayanıklılığın geliştirilme yetisi gençlerde dardır.On yedi yaşından önce anaerobik yüklenmeler büyük ölçüde istenmemelidir.
Dayanıklılık performansında cinsiyet farklılıkları ancak puberte “erinlik” döneminde meydana gelir.Oksijen alımının yetisi puberte döneminden sonra bayanlarda erkeklere göre daha sınırlıdır.Bayanların dayanıklılık performansı onikinci yaÅŸtan onaltıncı yaÅŸa kadar en yüksek noktasına ulaÅŸmaktadır.

Dayanıklılığın Tasnifi
Sportif eylemlerde ortaya çıkan yorgunluk, salt fiziksel yük­lenmelerle değil,zihinsel ve ruhsal yüklenmelerle de ortaya çıktığından,dayanıklılık kavramı genelde sporcunun, psikofizyolojik direnme yeteneği olarak da tanımlanmaktadır.
(Frey 1977) Genel anlamda kalp - dolaşım - solunum ve sinir sistemlerine,organların performans yeteneğine, hareket koordinasyonuna da bağlıdır denilebilir.
Diğer bir ifadeyle dayanıklılık düzeyi,her şeyden önce kalp ve solunum sistemine,organizmanın asimilasyonuna, sinir sisteminde olduğu gibi vücut organ ve sisteminin koordinasyonuna bağlıdır.
Bu bağlamda yapılan tüm etkinliklerde amaç,sayılan sistemlerin ekonomik olmasını sağlamaktır.Bunun yanında sporcunun dayanıklılığının kalitesi,motorik koordinasyonundan,psikolojik özelliklerinden ve irade kuvvetinden de etkilenmektedir.

Sportif eylemlerde oldukça geniş bir yer tutan dayanıklılık ile ilgili,yukarıdaki bu açıklamalara bağlı olarak Harre,Hol­mann/Hettinger ve Keul,dayanıklılık özelliğini geniş ve değişik olaylara bağlı olarak aşağıdaki şekilde gruplandırmışlardır ;

KATILAN KAS GRUPLARINA GÖRE DAYANIKLILIK
Genel kas dayanıklılığı:
Tüm iskelet kaslarının 1/7 - 1/6 sın dan fazlasının katılımının söz konusu olduğu dayanıklılıktır.(örn; devamlı koşular)
Lokal kas dayanıklılığı:
Tüm iskelet kaslarının 1/7 - 1/6 sın dan azının katılımının söz konusu olduğu ve genel dayanıklılığın yanı sıra büyük ölçüde özel kuvvet,anaerobik kapasite ve dayanıklılığın kuvvet özellikleriyle sınırlanıp,ilgili disiplinin nöromüskülar koordinasyonu (teknik) ile belirlenir.(Huber, Pont 1977)

SPOR DALININ ÖZELLİĞİ AÇISINDAN DAYANIKLILIK
Genel Dayanıklılık: ilgili spor dalının gerektirdiği temel dayanıklılıktır.
Özel dayanıklılık: ilgili spor dalının gerektirdiği özel form anlaşılır.Lokal kas dayanıklılığı ile ile özel dayanıklılık bir çok noktada karıştırılır veya birlikte kullanılır.

KASLARIN ENERJİ GEREKSİNİMLERİ AÇISINDAN DAYANIKLILIK
Aerobik dayanıklılık:
Aerobik kapasite, organizmanın birim zaman içinde solu­num yoluyla aldığı O2 miktarı ile belirginlik kazanır. Performansın yüksekliÄŸi,alınan 02′nin çokluÄŸuna baÄŸlıdır. Yani kalbin atım volümü kalp hipertrafisi,solunum volümü, kandaki hemoglobin oranI. kapiller sayısı ve çapları ile doÄŸru orantılıdır.Aerobik dayanıklılıkta,enerji maddelerinin yeterli 020 le oksidasyonu söz konusudur. Enerji saÄŸlayan maddelerin,(glikojen,yaÄŸlar) oksidasyonu için yeterince O2 hizmete girebiliyorsa aerobik dayanıklılık oluÅŸmuÅŸtur.

Aerobik dayanıklılık ikiye ayrılır:
A-Genel aerobik dayanıklılık:
Genel aerobik statik dayanıklılık: Büyük kas gruplarının statik eylemlerinde, maksimal kuvvetin %15′i kadar yüklenmelerdeki dayanıklılıktır (Ör.Atıcılık,okçuluk ve binicilikte)
Genel aerobik dinamik dayanıklılık: Vücut kaslarının 1/6, 1/7 sinden fazlasının katılımında,dinamik eylemdeki yorgunluÄŸa karşı direnmesi ÅŸeklinde tanımlanabilir. Maksimal kan dolaşımı yükünün %50’si ve daha az,3-5 dk’lık yüklenmelerde söz konusudur.
B-Lokal aerobik dayanıklılık:
Lokal aerobik statik dayanıklılık: Yeterince küçük kas gruplarının statik çalışmalarında,(max. gücün 1/5′i kadar kontraksiyon kuvvette kasın çalışması).Örn;Atıcılık ve okçulukta kolların uzun süreli tutuÅŸundan,uzun mesafe koÅŸularında kol çalışması.
Lokal aerobik dinamik dayanıklılık: Küçük kas gruplarının küçük yüklenme şiddetlerinde uzun süre dayanabilme özellikleri­dir.(örn; yüzmede kol çekişi,boksta ve eskrimde kol çalışmaları gibi.
Anaerobik dayanıklılık:
Anaerobik dayanıklılıkta, yüklenmenin şiddetinin fazlalığı
nedeniyle oksidatif yanma yetersiz olup,inoksidatif enerji söz konusudur.Yani yüksek şiddetteki yüklenmelerde glikojenin oksidasyonu için O2 yetmiyorsa enerji anaerobik yoldan sağlanır.Bu durumda anaerobik dayanıklılıktan söz edilir.
Anaerobik dayanıklılık:
- Genel anaerobik dinamik dayanıklılık
- Genel anaerobik statik dayanıklılık
- Lokal anaerobik statik dayanıklılık
- Lokal anaerobik dinamik dayanıklılık

Genel anaerobik dayanıklılık:
-Genel anaerobik statik dayanıklılık: Submaksimal veya maksimal statik yüklenmelerde sözkonusu olan dayanıklılık şeklindedir.
-Genel anaerobik dinamik dayanıklılık: Submaksimal veya
maksimal dinamik yüklenmelerde söz konusudur.Özellikle 200 m.,400 m,1500 m gibi disiplinlerde önemli yeri vardır.O2 borçlanmasına en yüksek oranda girilen,en fazla laktik asit oluÅŸan,kan pH’ının en fazla düştüğü disiplinler
Lokal aerobik dinamik dayanıklılık: Küçük kas gruplarının küçük yüklenme şiddetlerinde uzun süre dayanabilme özellikleridir. (örn; yüzmede kol çekişi,boksta ve eskrimde kol çalışmaları,mukavemet kayağın da baton kullanılması gibi

SÜRELERİ AÇISINDAN DAYANIKLILIK:
HARRE’ye göre pratikte çoÄŸu kez salt oksidatif veya inoksidatif enerji kullanımı ÅŸeklinde deÄŸil,her iki formun karışımı bir yüklenme söz konusu olmaktadır.Böylelikle genel dayanıklılık,kısa süreli,orta süreli ve uzun süreli olarak incelenir.

Kısa süreli dayanıklılıkta,
(Holmann i Hettinger’e göre) maksimal yüklenme yaklaşık 45 saniye ile 2 dakika süreli olarak ve anaerobik enerji kullanımı ÅŸeklinde çalışmalar söz konusudur.Bunun için fizyolojik süreçlerin,süratle ve anaerobik ortamda yapılmasını gerektirir.Kısa süreli dayanıklılık kesin olarak kuvvet ve çabuk kuvvette devamlılığın geliÅŸtirilmesini gerektirir.Bir bakıma üst düzeyde çalışma gücünün yüksek olmasının belirtisidir.(400 metre koÅŸu,100 -200 m. Yüzme,zamana karşı bisiklet vb. gibi)
- Orta süreli dayanıklılık,
Holmannl Keul’a göre,aerobik enerji kullanımı ÅŸeklinde,2-8 dakika’lık yüklenme olarak,kendini gösterir.Yani sporcuya her hangi bir sportif eylemde 2-8 dakika arası gerekli olan dayanıklılığa uyumudur.Böyle bir yüklenme sportif eylemi steady-stade durumundan geçerek sportif eylemin anaerobik (oksijen eksikliÄŸi) ortamında sürdürülmesini öngörür.Bir çok spor disiplininde orta süreli dayanıklılık kuvvet ve kuvvette devamlılık olarak da belirginlik kazanır. (400 m. yüzme, 3000 - 5000 m. koÅŸu gibi.)

Uzun süreli dayanıklılıkta ise,yine Holmann ve Keul’a göre,8 dakikanın üzerinde aerobik enerji kullanımının söz konusu olduÄŸu ÅŸeklinde tanımlanabilir.Sporcunun 8 dakikanın üzerinde ve spor disiplininin özelliÄŸine göre süratte ve hareketin temposunda her hangi bir düşüş olmaksızın devam etmesidir.Ancak bu tür bir eylemin sürdürülebilmesi, kan dolaşımı ve solunum sisteminin üst düzeyde çalışmasına baÄŸlıdır.
Uzun süreli dayanıklılık,Harre’ye göre metabolik gereklerin farklılığı açısından:
Uzun süreli : 30 dk.ya kadar olan ve Glukoz metabolizması,
Uzun süreli : 30-90 dk. arası olan ve Glukoz ve yağ metabolizması ile,
Uzun süreli : 90 dk.nın üstündeki yüklenmeleri kapsayan ve enerji maddesi olarak yağlarla olan dayanıklılık şekilleri olarak tanımlanır.
Dayanıklılığın Kuvvetle Olan Bağıntısı:
Harre’ye göre,kısa süreli dayanıklılığın,kuvvette devamlılık ve çabuk kuvvette devamlılık özellikleriyle yakın iliÅŸkisi vardır:
Kuvvette devamlılık: iyi bir dayanıklılık özelliğine paralel olarak yüksek kuvvet yeteneğinin uygulanmasıdır. Özellikle lokal yorgunluğa karşı direnme yeteneği ile açıklanır.(Yüzme, kürek ve Kano)
Kuvvette devamlılık gibi bir özellik eğer, yüklenme şiddeti submaksimalden-maksimal düzeye kadar intensiv bir çalışmayı öngörüyorsa,gerekli olan enerjinin de tamamıyla anaerobik yoldan sağlanmasını gerektirir.
Çabuk kuvvette devamlılık: Özellikle submaksimal veya maksimal şiddetteki anaerobik yüklenmelerdeki direnç yeteneği olarak belirlenir (Örneğin:Boks güreş, cimnastikte uzun yarış­ma sürecine karşın devamlı çabuk kuvvet uygulayabilme)Bu nedenle biz burada en çok üzerinde durulan ve ortak özelliği içeren aerob ve anaerob dayanıklılık özelliklerini işlemeye çalışacağız.Zira dayanıklılığın birinci derecede belirgini olarak (gerekli enerjiyi teminde ve iletmede) dolaşım sistemi ve bağlı olarak da solunum sistemi gelmektedir.Bu nedenle sportif eylemin yapısına göre gerekli olan enerjinin karşılanması önem kazanmaktadır.Bilindiği gibi organizma ihtiyacı olan enerjiyi iki yoldan sağlamaktadır.
a) Aerobik (oksijenli) yol
b) Anaerobik (oksijensiz) yoldur.
Çünkü tüm spor dallarında gerek statik ve gerekse dinamik olarak kasların dayanıklıkları; spor dallarının spesifikliği süreleri ve kuvvetle olan bağıntısıda dikkate alınmış olsa,ortak bir yön olarak hep aerobik ve anaerobik çalışmalar ve dolayısıyla de dayanıklılık söz konusu olmaktadır.
Dayanıklılık Antrenmanlarında Yöntem Ve Vasıtalar;
Sporcularda dayanıklılık çalışmalarına baÅŸlamadan önce, biyolojik yaşı ve antrenman düzeylerinin saptanması önemlidir ÖrneÄŸin: Sporcumuz sürekli olarak dinlenmeden 30 dakikayı na­sıl bir süratle koÅŸuyor ve ne kadar mesafe alabiliyor,nabız 140 atım/dakika iken veya 5m./Sn.’lik bir süratle ne kadar bir zaman koÅŸabiliyor vb. bilgilerin bilinmesi gerekir.
Bu amaçla toplanan gerekli bilgiler ve bazı testler ile antrenman durumu saptanan sporcuya bireysel özelliği ve spor dalının spesifikliği de göz önünde bulundurularak antrenman planlaması yapılır.Planlamada yer alan ara ve ana hedeflere ulaşmada etkili olacak antrenman yüklenmeleri de doğru olarak saptanmış olacaktır.

Dayanıklılığın geliştirilmesi aşağıdaki noktalara bağlıdır.
- Genetik Yapı
- Bireysel antrenman
- Antrenman (çalışma)-düzeyi
- Antrenmanın özelliği (Spesiyalite)
- Antrenmanın ilkeleri
- Antrenmana uyum yeteneÄŸi

Dayanıklılık geliştirme antrenmanları değişik yöntem ve vasıtalar ele alınarak çalışılmalıdır.Dayanıklılık antrenmanların­da amaca ulaşabilmek için,temel dayanıklılık antrenmanlarının yanında özel ve müsabaka koşullarının gerektirdiği özel dayanıklılık antrenmanlarına da yer vermek gerekmektedir.Ancak daha iyi bir sportif form elde edebilmek ve başarılı olabilmek için genel (aerob) dayanıklılığın temelinin sağlam olması gerekmektedir.Spor türlerine göre dayanıklılık özellikleri de değişmektedir. Bu­rada genelde aerobik kapasitenin geliştirilmesine önem verilmelidir.

Dayanıklılık antrenmanı her spor dalı için farklı biçimde ya­pılmalıdır.Zira bazı spor dalları tamamen aerobik dayanıklılık bazı spor dalları ise,tamamen anaerobik dayanıklılığa bağlı ola­bilir.Bazı spor dalları da ki bunlar çoğunluktadır,hem anaerobik,hem de aerobik kapasitenin ortaklaşa ürünü olarak ortaya çık­maktadır. Dayanıklılık salt yarışma alıştırmaları ile değil, başka spor dallarının alıştırmalarıyla da yapılır (örneğin, yüzücüler dayanıklılıklarını salt yüzme ile geliştirmezler).Kayak mukavemetçileri,kürekçiler,hentbolcüler vb.devamlı koşu yöntemiyle çalışırken çoğu sporcularda kış programlarına kayak yapmayı tercih edebilirler.Fakat devamlı koşu uygulaması hemen tüm spor dalların­daki sporcular tarafından uygulanır.

Dayanıklılık özelliÄŸinin geliÅŸtirilmesinde tüm yüklenme yöntemlerinden yararlanılır (devamlı yüklenme yöntemi, interval yük­lenme yöntemleri “ekstensif-intensif’,tekrar yüklenme yöntemi).

Aerob Dayanıklılık
Aerob dayanıklılık,organizmanın oksijenli ortamda uzun süre yorgunluğa karşı koyma yeteneği olarak tanımlanmaktadır.Bu özellikteki bir dayanıklılık da kendi arasında:
a)Kısa süreli aerob dayanıklılık “8-10 dk.”.
b)Orta süreli aerob dayanıklılık” 10-30 dk.”
c)Uzun süreli aerob dayanıklılık” 30-120 dk.”
olarak üç bölüme ayrılmaktadır. Spor dalının özel yapısına göre bu aerob dayanıklılık türleri de önem kazanmaktadır
Aerob dayanıklılığı geliştirmek için,yukarıda sayılan
yöntemlerden devamlı yüklenme yöntemi ile ekstensif interval yüklenme yöntemlerinden yararlanılır.Tüm antrenman vasıtaları bu yüklenme yöntemlerinin öngördüğü formlarda biçimlendirilerek uygulanırlar.

Devamlı Yüklenme Yöntemi: Bu yöntem ile uygulanan tüm antrenman vasıtaları oksijenli ortamda olmak koşuluyla,sürekli ve aralıksız yüklenmeleri gerektirir.Bu yolla gerek birey­sel sporlarda ve gerekse sportif oyunlarda gerekli olan aerob dayanıklılık özelliğinin temeli oluşturulur.Antrenman vasıtalarının uygulamasında, sürat aynı kalmak koşuluyla sporcunun seçtiği spor dalının özelliğine göre çalışma süresi farklılık gösterir Ge­nelde birçok spor dalında dayanıklılık antrenmanı 30 dakikanın altında olmamalıdır(yeni başlayanlarda bile).Daha ilerlemiş sporcularda (performans sporcularında) bu çalışmanın süresi 50 dakika ile 120 dakika arasında değişir (uzun mesafe koşu,kürek,kano vb).Daha uzun mesafeler için (50 km. bisiklet koşusunda) bu süre daha da uzayabilir.
Antrenman vasıtalarının (alıştırmaların) uygulanışında yükün organizma üzerindeki etkisi kendisini kalp atım frekansında gösterir. Bu nedenle gerek seçilen mesafenin koşulması ve gerekse öngörülen çalışma süresi, sporcuyu oksijenli ortamda bulunduracak şekildeki bir tempo ile, yani kalp atışları 140-170 atı m/dakika olacak şekilde ayarlanmalıdır.
Bu yöntem ile uygulanan antrenman vasıtalarında bir düzenleme yapılarak, antrenmanın kalitesi düzeltilmek istenirse,uyaranın (vasıtanın) önce şiddetinin sabit tutularak hacminin arttırılması,sonra da hacim sabit tutularak şiddetinin arttırılması yoluna gidilmelidir.
Devamlı yüklenme yöntemi ile aerob dayanıklılık özelliğinin geliştirilmesi amacıyla yapılan antrenmanlarda vasıta olarak:
Devamlı yüklenme yöntemi ile aerob dayanıklılık özelliğinin geliştirilmesi amacıyla yapılan antrenmanlarda vasıta olarak:
- Devamlı Koşular (yavaş tempolu ve hızlı tempolu olarak)
- Kır koşulları
- Circuit antrenman vb. alıştırmalar uygulanabilir.
Bu yöntemin bir özelliği de,çalışmalar uzun süre ve devamlı uygulandığı için,aynı zamanda sporcuların irade gücünü de geliştirmiş olmaktadır.

Ekstensiv İnternal Yüklenme Yöntemi: Pratikte çokça uygulanan bir yöntem olmakla beraber,aerob uyum sağlayıcı yönü ile ekstensiv interval yüklenme yöntemi daha çok tamamlayıcı ve yardımcı bir yöntemdir.Bu yöntemin ön gördüğü uygulamada alıştırmaların şiddeti koşulalar mesafenin uzunluğu ile ters orantılı olarak gelişim gösterir.Dış yüklenmenin organizmadaki göstergesi kalp atım frekansıdır.Koşulacak mesafe (yada alıştırmanın süresi),uzadıkça koşunun (hareketin) temposu 130-150 atım/dakika dolayındadır.Mesafe kısaldıkça,(alıştırmanın süresi azaldıkça) yükün şiddeti (koşunun ya da hareketin temposu) 150-165 atım/dakika şiddetine kadar çıkmalıdır. Aradaki dinlenmeler (intervallerin süresi) ise kalp atım frekansı 110-120 atım/dakikaya ininceye kadar geçen süre kadar olmalıdır.
Yöntem özünde yukarıda da açıklandığı gibi,kısa mesafeleri yüksek tempoda, uzun mesafeleri ise düşük ya da orta tempoda ve kısa intervaller ile uygulanmayı öngörmektedir. Alıştırmaların tekrarları seriler ÅŸeklinde de uygulanabilir.Bu tür çalışmalarda aerob dayanıklılığın geliÅŸtirilmesi amacıyla ve aerob ortamda ya da steady-stady durum dolaylarında sürdürülüyor ise de; organizma zaman zaman anaerobik ortama girer.Organizmanın % 6 dolaylarında anaerobik ortama girmesi pek önemli bir faktör sayılmamaktadır.Burada alıştırmanın gerçekleÅŸtirilmesi için söz gelimi 20 litre oksijene ihtiyaç varsa ve biz de solunum yoluyla organizmaya 20 litre oksijen sokabiliyorsak,buna steady-stady organizmaya gereken oksijen ile alınan oksijenin dengeli olması) durumu denir.EÄŸer organizmanın 20 litrelik ihtiyacına “karşılık solunum yoluyla dışarıdan ancak 18 litrelik bir oksijen alabilmiÅŸsek ve 2 litre borçlanmış olsak dahi sonuçta yaptığımız çalışmanın özü aerobik karekterli bir çalışma yapmış olmaktayız.

Genelde gerek devamlı yüklenme yöntemi gerekse ekstensiv interval yüklenme yöntemi her ikisi de aerob dayanıklılığın geliştirilmesine hizmet ettiklerinden bir bakıma özdeş yüklenme yöntemleri olarak da kabul edilebilirler.
Ekstensiv interval yüklenme yöntemi ile aerob dayanıklılık özelliğinin geliştirilmesi amacıyla aşağıdaki antrenmanlar önerilebilir.
- Dakika koşuları
- Diyagonal koÅŸular
- Üçgen koşular
- interval devamlı koşular
- Fartspiel koşu tür
- % 40-60 ağırlıklarla kuvvet çalışmaları vb.

Anaerob dayanıklılık:
Büyük bir süratte yapılan iş esnasında,meydana gelen büyük bir oksijen yoksulluğunda çalışabilme özelliği veya organiz­manın fazla asit ortamında çalışmaya devam özelliği olarak tanımlanmaktadır. Anaerobik dayanıklılık kendi arasında;
Kısa süreli anaerobik dayanıklılık (10-20 saniye arası) Orta süreli anaerobik dayanıklılık (20-60 sn. arası) ve Uzun süreli dayanıklılık (60-120 sn.arasındaki dayanıklılıktır) olarak bölümlere ayrılmaktadır (Tablo:5). Spor dallarının spesifik yapısına bağlı olarak ana­erobik dayanıklılık önem kazanmaktadır.
Anaerobik dayanıklılık özelliğinin geliştirilmesi amacıyla yapılan antrenmanlardaki vasıtalar (alıştırmalar), intensiv interval yüklenme yöntemi ile tekrar yüklenme yönteminin öngördüğü koşullara uygun olarak biçimlendirilerek uygulanırlar.

intensiv interval Yüklenme Yöntemi:
Bu yöntem ile anaerobik dayanıklılık özelliğinin geliştirilmesi istenildiğinde karakter olarak yüklenmelerin genelde submaksimal düzeyde ağırlıklı olmakla beraber zaman zaman da maksimal düzeye varan şiddet de olmasını (uygulanmasını) öngörür.Bu nedenle yöntemin özünde anaerobik ortamda çalışma bulunmaktadır. Doğal olarak yöntemin amacı sporcularda anaerobik dayanıklılığın geliştirilmesine hizmet etmek ve gerçekleştirmektir.intensiv interval yüklenme yönteminde intervalierin süresi çok kısadır.Dinlenme sadece genel dinlenmenin 1/3 lik oranı kadardır (verimsel dinlenme). Yani bir önceki yükün etkisi organiz­madan tamamen kalkmadan ikinci bir yük gelir.

Yüklenmenin şiddeti %80-95 olduğu için, çalışmanın tamamı anaerobik ortamda yapılmaktadır.Prensip olarak yüklenmenin bir kezlik süresi yaklaşık bir dakikanın üstüne pek çıkmamalıdır.Daha uzun bir süre devam edilmesi aşırı yorgunluğu davet eder.İntervalların süresi de bu koşula bağlı olarak değişim gösterir.Örneğin; normal bir yüklenmenin sonrasındaki nabız 180 atım/dakikaya çıkmış ise,intervalın süresi kalbin 120 atım/dakikaya inmesinde geçen süre kadar olmalıdır.Eğer her zamanki çalışmalara bakarak aynı interval süresi içinde nabız 100 atım/dakikaya iniyorsa, bu taktirde ya uyaranın şiddeti düşük geliyordur ya da intervalın süresi uzun tutuluyordur demektir.Eğer nabız sayısı tüm istirahat boyunca (interval süresince) 140 atım/dakika üzerinde kalırsa bu taktirde yukarıda söylenenlerin tersi söz konusudur.Yani uyaran (yüklenmenin şiddeti) çok yüksektir.Bu durumda ise, uykusuzluk,aşırı uyarılabilirlik,uyku düzensizliği,kilo kaybı ve tansiyon yüksekliği yanında antrenman sonrası uzun süre yüksek kalan nabız sayısı da aşırı antrene olmuşluğun (sürantrene) belirtisi olabilir.

intensiv interval yüklenme yöntemine göre yapılacak ana­erobik dayanıklılık çalışmalarına yönelik seçilecek alıştırmalar da (antrenman vasıtalarında) yüklenmenin şiddeti daha önce de belirtildiği gibi %80-95 arası olmalı ve her bir alıştırma grubunun seriler halindeki toplam süresi 0.15 sn ile 2 dakika arasında bulunmalıdır. 8-10 tekrar ile 2-3 seri çalışılmalıdır.Seri içindeki tekrarlar arasında verimsel dinlenme, seriler arasında ise tam ya da tama yakın dinlenmeler yapılmalıdır.

intensiv interval yüklenme yöntemine göre yapılacak anaerobik dayanıklılık çalışmalarına yönelik seçilecek alıştırmalar da (antrenman vasıtalarında) yüklenmenin şiddeti daha önce de belirtildiği gibi %80-95 arası olmalı ve her bir alıştırma grubunun seriler halindeki toplam süresi 0.15 sn ile 2 dakika arasında bulunmalıdır.8-10 tekrar ile 2-3 seri çalışılmalıdır.Seri içindeki tekrarlar arasında verimsel dinlenme, seriler arasında ise tam ya da tama yakın dinlenmeler yapılmalıdır.Intensiv interval yüklenme yöntemine göre yapılan anaerobik dayanıklılık antrenmanında antrenmanlar olarak aşağıdaki çalışmalar önerilir.

Interval siprint koşuları
Birbirini geçerek koşular
Stafet değiştirme koşuları
Giriş ve çıkış koşuları
Tekrarlı koşular,(seriler halinde)
Tepe koşuları ve tepeye doğru koşular,Circuit antrenman vb

Tekrar yüklenme yöntemi ile anaerobik dayanıklılık antrenmanları.Bu yöntem ile anaerobik dayanıklılık çalışmaları yapılmak istendiğinde,sporcuların daha önceden belli oranlarda bazı temel anaerobik dayanıklılık çalışmalarını yapmış olması gerekir (örneğin: intensiv interval yüklenme yöntemi ile birçok antrenman yaparak sporcunun, daha uzun süre ağır yüklenmele­re uyumunu sağlayacak alt yapının oluşturulması gerekmektedir).Zira bu yöntem (tekrar yüklenme yöntemi) oldukça şiddetli bir yüklenmeyi gerektirmektedir. Antrenman vasıtalarının uygulanışında temel prensip olarak tam yada tama yakın yüklenmeler,tam yada tama yakın dinlenmeler yapılmasına dikkat edilir.Alıştırmaların süresi laktik asit anaerobik enerji metabolizmasını he­def alan süreler içindedir.
Tekrar yüklenme yöntemi ile anaerobik dayanıklılığı geliştirmek amacıyla yapılacak antrenmanlarda antrenman vasıtası(alıştırma) olarak aşağıdaki alıştırmalar önerilebilir:

Tempo koşuları,İnterval tempo koşuları,Tepeye doru koşular vb

a.Sporcu enerji depolarını sonuna kadar kullanmasını öğrenir.
b.Alkali rezervlerinde artma olur.Asitlerin nötrleştirilmesi sağlanır.
c.Kalp odacıkları büyür ve kalp kasları gelişir,kılcal damar sistemine etki ederek kan dolaşımına olanak sağlar.

Motorsal dayanıklılığın geliştirilmesiyle ilgili metodik önlem ve öneriler ;
1.Genel dayanıklılık (AEROB) ancak kalp ve dolaşım
sisteminin isteklerine (gereklerine) uygun alıştırmalarla geliştirilir.
2.Özel dayanıklılık (anaerob) oksijen borcuna girilmesi ve anaerobik kapasitenin yükseltilmesini sağlayan vasıtalarla (alıştırmalarla) geliştirilebilir.
3.Lokal kas dayanıklılığı ya da dinamik dayanıklılık performansı üzerine dönük kas çalışmalarıyla geliştirilir.
4.Genel dayanıklılık (aerob dayanıklılık) süreklilik ilkesiyle antrene edilmelidir.Optimal sonuçlar süreklilik gibi interval ilkesi­nin uygulanmasıyla de geliştirilebilmektedir.
5.Sportif dayanıklılığın tüm biçimleri antrenman sırasında göz önünde bulundurulması gereken psikolojik öğelere (özellikle kuvvetli istenç) sahiptirler.
6.Dayanıklılık antrenmanlarında öngörülen süreklilik ilkesi,motorsal dayanıklılık için gerekli psikolojik öğeleri düzeltmede en uygun yol almaktadır.
7.Özel dayanıklılığın (anaerobik dayanıklılığın) ve lokal kas dayanıklılığının geliştirilebilmesi için özellikle intensiv interval ve tekrar yüklenme yöntemleri uygulanmalıdır.

Dayanıklılık performansını sınırlayan faktörler.”Dayanıklılık, Kalp-Kan dolaşımı,solunum sistemi,sinir sistemine,organların performans yeteneÄŸine, hareket koordinasyonuna ve motivasyona baÄŸlıdır”

Uzun süreli dayanıklılıkta,zaman birimi içerisinde O2 alımı (aerobik kapasite) söz konusudur. Maksimal O2 alımı, kalbin dakika volümüne bağlıdır.Bu da kalbin atım frekansı ve atım volümü ile belirlenebilir.Dayanıklılık disiplini sporcularında kalp büyük olup,istirahatta kalp 30-40 atı m/dakika atmaktadır.Antrenmansız kişilere oranla yüklenmede kalbin performansı daha yüksektir.Dolaşımın artmasıyla kapiilere daha çok kan taşınır ve dolayısıyla kaslar O2 ile daha çok beslenirler.

Sporcularda Steady-stady durumunun seviyesi önemli yer tutar.Bu. O2 alımı ile kullanımı arasındaki ilişkinin dengelenmesi anlamını taşır.Bir bakıma sporcunun gerek antrenman ve gerekse yarışmalarda yaptığı iş için gerekli olan oksijen ile sporcunun solunum yolu ile dışarıdan aldığı oksijen arasında bir denge var demektir (gereken le kullanılan birbirine eşittir).Aslında görünen Steady-State durumunda ise yalnızca görünürde bir dengeleme söz konusu olup.O2 kullanımı alınan O2 den daha fazladır ve az miktarda bir O2 borçlanması ortaya çıkabilir.

Kısa ve orta süreli dayanıklılıklarında O2 kullanımı süreci oldukça önemlidir.Yetersiz O2 alımında organizmanın glikozla enerji kazanması söz konusudur. Anaerobik yolla enerji veren maddeler tükenerek yorgunluk maddeleri oluşur.20 saniyeden daha az ve maximum şiddetteki ortamda yapılan yüklenmelerde (Alaktik anaerobik) ve 1-3 dakikalık yüksek şiddetteki yüklenme­lerde ise laktik asıt enerji sağlama yolundan söz edilir.

SÃœRAT
Temel motorsa! özelliklerden biri olan sürat,spor disiplinlerinin özel yapılarına göre önem kazanır. Zira sürat özelliği bazı spor disiplinlerinde (örneğin: koşu, atlama,bisiklet,paten,kayak vb.),doğrudan,bazı spor disiplinlerinde de (örneğin: sportif oyunlar,yüzme vb). dolaylı olarak performansı ve sonucu etkileyen bir faktör durumundadır.Daha açık bir ifadeyle,patlayıcı kuvvet özelliği gerektiren sporlar açısından sürat,performansın belirmeni olmaktadır.Bunun yanında,spor dalının süre veya mesafesi arttıkça süratin rölü azalmaktadır.Kuvvet özelliğinde olduğu gibi süratin de spora katkısı yapılan spor türünün sürate olan gereksinimi,sporcunun biyolojik yapısı ve sporda uygulanan tekniğe bağlı olarak değişmektedir.Süratin tanımını,bazı spor bilimciler konuya yaklaşım biçimlerindeki farklılıklarından dolayı aynı anlamı içeren değişik cümlelerle ifade etmişlerdir.
ÖrneÄŸin;Gundlach,”insanın kendini en yüksek hızda bir yerden bir yere hareket ettirebijme yeteneÄŸi” diye tanımlamıştır .
D.Martin ise sürati;Motor aksiyonların belirli koşullar altında (Örneğin; belirli hareket ödevleri,dış koşullar bireysel özellikler vb.) en kısa zamanda gerçekleştirilmesi özelliğidir biçiminde tanımlamıştır.

Bir başka deyişle sürat,motor aksiyonların belirli koşullar altında minimal zaman süreci içinde gerçekleştirilmesi özelliğidir denilebilir.
Sportif eylemlerde ise,genelde sürat ortalama hız olarak ta tanımlanabilmektedir.Yukarıdaki tanım ve açıklamalara bakıldığında süratin,çabukluk ve çabuk kuvvet ile çok yakın ilişkisinin olduğu söylenebilir.Ancak,çabukluk ve çabuk kuvvet özellikleri farklı farklı faktörlerdir. Örneğin: Çabukluk kasların mümkün olan en kısa za­manda dış dirençlere karşı,vücut ya da vücudun bir kısmının direncine rağmen eklemleri harekete geçirebilme özelliğidir.Bir bakıma fizikteki ani hız olarak da tanımlanabilmektedir.Çabuk kuvvet ise,sinir-kas sisteminin yüksek bir hızda kasılarak direnci yenebilme yeteneği olmaktadır.

Bazı antrenman bilimciler süratin doğuştan gelen bir yetenek olduğunu ve bu yeteneğe doğuştan sahip olmayan kişilerin sonradan sprinter olamayacağını söylemektedirler.Ancak,bu görüş kesinlikle süratin arttırması amacıyla antrenman yapılmaması görüşünü getirmemektedir.Fakat yine de yapılan araştırmalar süratin geliştirilmesindeki antrene edilebilirlik durumunu,kuvvet ya da dayanıklılık özelliklerine oranla daha az oranda olduğunu vurgulamaktadır.Örneğin,antrenmansız durumda 100 metre derecesi (X) olan bir sprinter,bu derecesini % 15-20 oranda geliştirebilirken,kuvvet ve dayanıklılık özellikleri,için geliştirilebilirlik oranı daha yüksektir. Bunun nedeni,kas fibril tiplerinin genetik nedenlere bağlı olan farklılığı ve kaslardaki fibril tiplerinin de sürat için belirleyici bir etken olması düşünülebilir.

SÜRAT KOMPLEKS BİR FİZİKSEL ÖZELLİK OLUP,ÖZELLİKLE KONDİSYONEL VE KOORDİNATİF FAKTÖRLERLE BİRLİKTE PERFORMANSI BELİRLEYİCİ BİR ROL OYNAR.

Sürate Etki Eden (Belirleyen) Faktörler;
Kas Kuvveti:
İlgili bölümde de görüleceği gibi,kuvvet temel motorsal özelliklerden biridir.Değişik türleri olup çeşitli antrenman yöntemleri ve vasıtaları ile geliştirilebilen ve geliştirilme düzeyi yüksek olan bir özelliktir. Kuvvet özelliği,kastaki kontraksiyonu kolaylaş­tırdığı için dolayısı ile süratte önemli olan adım frekansı ve adım uzunluğu durumlarına yardımcı,çıkıştaki tepme bölümü hareketlerine ve ilk ivmelenme bölümünde oldukça etkili bir faktördür.
Sonuç olarak sürat açısından kuvveti,sporcuda var olan yete­neklerden istenilen verimi alabilmek için,tüm hareketlerin uyum­lu ve aktif bir şekilde yapılmasının sağlanmasında etken ve per­formans için gerekli bir özellik olarak vurgulayabiliriz.
Reaksiyon ÇabukluÄŸu (Reaksiyon Sürati) Bu özelliÄŸin antrene edilebilirlik durumu çok azdır.Yani çok az geliÅŸtirilebilen bir özelliktir.ÇeÅŸitli antrenman vasıtaları ile ancak %1′ oranında bir geliÅŸim saÄŸlanabilmektedir. Reaksiyon, kasa gelen bir uyaranın sinirler yoluyla merkezi sinir sistemine ulaÅŸtırılması ve burada karar oluÅŸturularak (emir olarak) tekrar sinirler yoluyla kaslara iletilmesi ve kasların ilgili emir doÄŸrultusunda harekete geçmesidir.Bu olay süratçiler için çok önemlidir.Ancak doÄŸuÅŸtan getirilen bir üstünlük yoksa, geliÅŸtirilme durumu, yukarıda da ifade edildiÄŸi gibi % l’ gibi küçük bir rakamdır.

Reaksiyon sürati antrenmanlı olanlarla,antrenmansız olanlar arasında bir takım farklılıklar gösterdiği gibi, değişik sinyallere göre de farklılıklar göstermektedir. Örneğin: Basit uyaranlarla yapılan bir araştırmaya göre reaksiyon sürati görsel uyaranlarla,antrenmanlı olanlarda 0.15 - 020 Sn. antrenmansız olanlarda ise,0.20 - 0.35 Sn. olarak bulunmuştur. Akustik uyaranlarla antren­manlı olanlarda reaksiyon sürati 0.05-0.07, antrenmansız olanlarda ise, 0.17 - 020 Sn. olarak saptanmıştır.
Reaksiyon sürati yükseklik ve iklim koşullarına göre de değişiklik göstermektedir.Yüksek iklimlerde reaksiyon zamanının uzadığı görülmüştür.Erkeklerde reaksiyon sürati, bayanlara oranla daha yüksektir.Ancak her iki cinsiyette en iyi reaksiyon sürati 20 ile 30 yaşları arasında görülmektedir.

Kontraksiyon Çabukluğu (hızı).
Kasıl sarsının hızı sinirsel uyarılara bağlı olup antrene edi­lebilirlik durumu hemen hemen yok gibidir.Kasın özel yapısı ile ilgili bir özelliktir.(D.Martin.1979).
Gerçekte kontraksiyonu çabukluğu geliştirilmesi alıştırmalar­la mümkün olmayan kalıtımsal bir özelliktir. tamamen kas yapısı ile ilgilidir.Yalın olarak merkezi sinir sisteminden gelen uyarılara karşı kasların çabuk olarak kasılıp gevşeyebilme özelliğidir diyebiliriz. Kasların yavaş veya çabuk kasılabilmesi de yine kasın anatomik yapısıyla ilgilidir.Kontraksiyonu çabukluğu sürat için gereklidir ve doğrudan adım frekansı ile ilgilidir. Adalenin yapısında iki tür kas bulunmaktadır.Bunlardan biri kırmızı,diğeri de beyaz kaslardır.

“Kimyasal olarak kanın hemoglobinine benzeyen miyoglobin, fibril içinde önemli bir oksijen yedek deposudur ve hücre içi oksijen taşımada önemli rol oynar.Miyoglobinden zengin fibrillerin çoÄŸunlukta bulunduÄŸu kaslar,kırmızı kaslar adını alır, bunlar yavaÅŸ ve kuvvetli kasılma yeteneÄŸine sahip kaslardır ve bu özelliklerinden dolayı kolay kolay yorulmazlar.Bazı fibriller ise çok az miyoglobin ihtiva ederler.Bu tip fibrillerden çok fazla miktarda bulunan kaslar da beyaz kaslar adını alırlar.(çabuk kasılıp - gevÅŸeme özelliÄŸine sahip kaslar).Bu kaslar,çabuk kuvvette ve süratte önemlidir,fakat daha çabuk yorulurlar.Burada da ifade edildiÄŸi gibi kontraksiyon çabukluÄŸu kas yapısı ile ilgili ve kalıtsal bir özelliktir.Antrenmanlarla kaslar ancak fonksiyonel yapılarına kavuÅŸurlar.

Koordinasyon
Merkezi sinir sistemi ile kas grubunun uyumu, süratli hareketler için etkilidir.Bu nedenle koordinasyonun süratin işlenmesindeki gerekliliği nedeniyle koordinasyon çalışmalarının sürat antrenmanlarında ayrı bir yeri ve önemi vardır.Koşu anında devamlı ve sürekli olarak uyarıma hedef olan kasların,istenilen biçimde ve uyumlu çalışabilmesi ve kısa zaman içinde yorulmaması bakımından koordinasyon yeteneğinin geliştirilmesi gerekmektedir. Koordinasyon,sinir sistemi ile hareket cihazının işbirliği sonucunda meydana gelen hareket uyumudur.Sinir sistemi ile beyin-omurilik soğanı ve ince sinirlerden oluşmaktadır.Koşu anında kaslara sinir merkezinden sürekli ve kopuk­suz olarak gelen uyaranlar sonucu ritimli biçimde ve ahenkli hareket dizeleri meydana gelir.Koordinasyon özelliği çeşitli antrenmanlar vasıtasıyla geliştirilebilmektedir.Kas aktivitesi zamansal olarak adım frekansında, mekansal olarak da örneğin adım
uzunluğunda kendini gösterir.

Antropometrik Özellikler:
Antropometrik özellikler sportif eylemlerde fiziki uyumluluk adı altında yer alırlar.Sürat içinde antropometrik yapı önem taşı­maktadır.Örneğin; boyu, kilosu,alt taraf uzunluğu,büst yapısı,kol uzunluğu vb faktörler sürat için üzerinde durulması ve gerekli etkenler arasındadır.Ancak,sporculardaki bu yapıların antrenmanlarla geliştirilmesi ve değiştirilmesi mümkün değildir.

Genel Anaerobik Dayanıklılık:
Anaerobik dayanıklılık ya da süratte devamlılık özelliÄŸi 30­40 m’nin üzerindeki yüklenmelerde performansı belirler. Temel­de kasların (organizmanın) oksijen borcuna girme özelliÄŸine baÄŸlıdır.Ancak antrenmanlar yoluyla geliÅŸtirilebilirlik durumu vardır.Bunun dışında antagonistlerin ve buna baÄŸlı olarak gerilme yeteneÄŸinin de rolü büyüktür.
Viskozite Özelliği: Kasların ısıtılması ön koşulu ile viskozitenin arttırılması sürati olumlu yönde etkiler.

Sürat Nasıl Meydana Gelir.
Sürat özelliği sinir sistemi ile kas sisteminin ortaklaşa ürünü olarak meydana gelmektedir.Hareketin sürati temelde sinir,kas ve iskelet sistemine bağlıdır.Hareket uyaranı ile bunun kesilmesi arasındaki hızlı değişimin,kas ve sinir sisteminin uygun bir şekilde düzenlenmesi yüksek bir hareket frekansını meydana getirir.Bu hareketler ancak optimal bir kuvvet uygulaması ile geçerlidir.
Sinir sistemi açısından olay şöyledir: Sinirlere kısa aralıklarla ve sürekli olarak akımın meydana gelmesi gerekir ki,hızlı olarak ard arda hareketler sağlanabilsin. Ancak bu olay da sinir sistemini oldukça çabuk yorar.

Kas sistemi ise,hareketlerin oluÅŸumu sırasında karşıt olarak çalışır.Yani bir kas kasılarak çalışırken örneÄŸin,”Agonist” diÄŸeri örneÄŸin,”Antagonist” açılarak çalışır.Kasların kasılmadan sonraki açılabilirliÄŸi, süratte çok önemli bir etkendir.Çünkü kan kaslara gelir ve kısa süreli de alsa bir dinlenme olanağı saÄŸlar. Buna baÄŸlı olarak kas çabuk ÅŸekilde uzunca bir çalışma olanağı bulabilir.
Süratin Bölümleri;
Sportif eylemlerde gerekli olan ve sözü edilen sürati genelde üç tür olarak inceleyebiliriz. Bunlar:
Tepki Sürati:
Tepki sürati,her hangi bir hareket için çok süratli ÅŸekilde tepki gösterme yeteneÄŸidir.ÖrneÄŸin; eskrimdeki davranışlar,100 m. de takozdan çıkışlardaki tepme sürati ve basketbolcünün kendisine atılan top için hemen harekete geçmesi gibi.Tepki süratine,reaksiyon zamanı ile yakın iliÅŸkisi nedeniyle “reaksiyon sürati” de denilmektedir. Tepki sürati,reaksiyon zamanının devamı ÅŸeklindedir ve reaksiyon zamanından sonra baÅŸlar.

Özel Sürat (Pozitif ivmeleme).
Belirli bir mesafeyi mümkün olan en yüksek süratte kastetmektir ki bu mesafe her spor türüne göre değişiktir. Örneğin: Basketbolda,top sürerek veya topsuz olarak alınan mesafeler,2-3 metre ile 20 metre arasında iken,hentbolde bu mesafeler 2-3 metre ile 30 metre arasında, futbolda ise, 2-3 metre ile 50 metre kadardır. Oysa gerçek süratin ortaya çıkabilmesi ve geliştirilebilmesi için 50 - 60 metrelik mesafelere gereksinim vardır.
Birde hareketlerin özel sürati vardır.
Örneğin: sportif oyunlarda çok süratli pas verebilme,bir güreşçinin kafakol hareketini veya çift dalma hareketini çok süratli olarak yapabilmesi,bir boksörün süratli yumruk sallayabilmesi gibi.

Süratle Devamlılık (Sabit ivmeleme);
Özel süratin kısa bir süre sonra düşürülmemesi,başka bir deyişle uzunca süren bir müsabaka süresince devamlı olarak hareketleri süratli bir şekilde yapabilme yeteneğidir. (Anaerobik dayanıklılık).
Süratte devamlılığı daha iyi anlayabilmek için 100 metre koÅŸunun analizini yapalım.Sprinterler 100 metreyi kazanabilmek veya baÅŸarabilmek için önce çok çabuk tepki göstermek zorundadırlar.Yani tepki süratinin çok iyi olması gerekir.Buda tepki süratinin çok iyi olması ile ilgilidir. Sonra süratin geliÅŸim evresi baÅŸlar (pozitif ivmelenme) “süratin azalması bölümü” yapılan araÅŸtırmalar, kiÅŸinin maksimum süratinin ortalama olarak 35-45′ inci metrelerde ulaÅŸtığını ortaya koymuÅŸtur.
KiÅŸi bu süratini 100 metrenin sonuna kadar devam ettiremez.Yine yapılan araÅŸtırmalar kazanılan süratin yaklaşık olarak 20-25 metre arası devam ettirilebildiÄŸini ortaya koymuÅŸtur.(65-75′ inci metreler arası) Ondan sonra süratte bir düşmenin olduÄŸu bilinmektedir.Tabi antrenmanlarla bu süratte devamlılık mesafesi 80-85′ inci metrelere kadar götürülebilmektedir.Bir 100 m. koÅŸusunda, 75­80 metrelere kadar yan yana aynı hizada koÅŸan iki sporcudan son 20 metrede birinin diÄŸerine bariz üstünlük saÄŸlayarak müsabakayı kazanmasının nedeni diÄŸerine göre süratte devamlılığının daha iyi olmasındandır.

Sürat Antrenmanı;
Sürati geliştirmek için kuşkusuz onu tanımak gerekir. Fizik yapısı incelendiği zaman,süratçiler çok değişik boyda olmalarına rağmen,hepside kas kütlesi fazla olan ve çok iyi patlayıcı kuvvet yetenekleri olan insanlardır.
Kasların çalışmalarında motor üniteler, refleksler, elastik kas yapı özelliği vekasın yüksek süratle kasılması,kompleks bir koordine ile birlikte çalışırlar.

a-Tepki sürati
b-Özel sürat (pozitif ivmelenme)
c-Süratle devamlılık (sabit ivmelenme)
d-Negatif ivmelenme

Ancak bütün çalışmalar için gereken enerji doğrudan doğruya kasın kendi içerisinde bulunan enerji kaynaklarına dayanmaktadır.Bu kaynaklar alaktik anaerobik enerji kaynaklarıdır.Enerji kaynağının çok kısa bir zamanda devreye girebilmesi süratin veya patlayıcılığın temel şartı olmaktadır.Bu enerji iyi sprinterlerde 6-8 saniyelik bir sürede maksimal hızlarına 40-60 metre içersinde erişip bu hızı 70-80 metrelere kadar korumalarını sağlar.Böylece sürat yukarıda değinilen bir kısım faktörlere bağlı olarak süratli olmaya yarayan üyelerin iyi bir koordinasyon içerisinde çalışmalarıyla ortaya çıkar.Bu nedenle sürat çalışmaları bir bakıma kaslarımızda bulunan motor ünitelerin teknik ça­lışmalar yoluyla daha iyi programlanmalarının sağlanması amacına yöneliktir.

Antrenmanlarda süratin geliştirilmesi için uygulanması ön­görülen yüklenmenin şiddeti %80-100 arasında (Submaksimal­maksimal arası) olmalıdır.Bununla birlikte gelişimin devam ede­bilmesi için sporcunun var olan süratini aşmaya çalışması gerek­mektedir.Kuvvet gelişiminde olduğu gibi, sürat gelişiminde de maksimal şiddet çalışması yapılmadan önce yeterli teknik gelişim ve öğrenim sağlanmalıdır. Teknik gelişim olmadan yapılan maksimal sürat çalışmaları daha sonraları düzeltilmesi veya değiştirilmesi çok zor olan teknik hataları yaratmaktadır.

Sürat antrenmanları yorgunluk durumlarında yapılmamalıdır. Çünkü merkezi sinir sisteminin optimal miktarda uyanabilir özellikte olması, süratin geliştirilebilmesi açısından önemlidir.Yapılan araştırmalar sürat çalışmaları öncesi yapılacak çalışmaya özel bir ısınma şeklinin uygulanmasının daha iyi sonuç verdiğini göstermektedir. Sürat çalışmalarını bir dayanıklılık veya kuvvet çalışması izleyebilmekle birlikte,bu çalışmaların sürat çalışmalarından önce yapılmaması önerilmektedir.
Yukarıda da değinildiği gibi,sürat antrenmanlarında submaksimal ve maksimal şiddetle yüklenmelerin yapılması gerekmektedir.Bu amaçla antrenmanları da tekrar yüklenme yöntemi aracılığı ile gerçekleşmektedir.

100 metrenin analizinde görüldüğü gibi bir sporcunun gerçek süratine ulaşabilmesi için,ortalama 40-60 m.
arasında bir mesafeye gereksinimi vardır.Oysa, sportif oyunların antrenmanlarındaki (futbol hariç) sporcuların gerçek sürat arttırma çalışmalarını kendi sahalarında yapmaları mümkün olamayacaktır.Bu nedenle,sportif oyunların sporcularına, sürat geliştirme antrenmanları uygulanacağı zaman. özel program hazırlanmalı ve uygun sahalarda çalışılmalıdır.Gerekli sürat geliştirildikten sonra da kendi orijinal sahaları içinde özel sürat çalışmalarını yapmalıdırlar.Sürat arttırma antrenmanlarının içeriğinde start çalışmaları,adım frekansının arttırılması, adım uzunluğunun arttırılması veya her ikisinin birden kombine olarak ele alınması çalışmaları yer almaktadır.

Reaksiyon Sürati Çalışmaları (Tepki Sürati Bölümü)
reaksiyon süratinin arttırılması,antrenmanın önemli amaçlarından biridir.Uyaranın akıcılığını çabuklaştırma, olanakları hakkında bugün çok az şey bilinmektedir.Sinir sisteminin iyi antrene edilmesinin yanında motorsal tepki süratinin arttırılması ancak dolaylı olarak kuvvetin, oynaklığın geliştirilmesi ve dar motor aksiyon içinde kasların karşılıklı kombine hareketleriyle olanaklıdır.
Reaksiyon alıştırmaları,optik,akustik ve dokunsak olarak her tür uyarana karşı çalışılmalı,fakat spor türünün istediği hangi tür uyaransa zamanla o uyaran ile çalışmalar yoğunlaşmalıdır.Reaksiyon çalışmalarında antrenman vasıtası olarak aşağıdaki şu alıştırmalardan yararlanılabilir.

1.Start çalışmaları, (Her türlü uyarana karşı)
2.Her türlü pozisyonda değişik yönlere koşuya başlama çalışmaları.(Ayakta, diz üstü, oturarak, yüzüstü yatarak, sırtüstü yatarak vb.)
3.Çabuk kuvvet cimnastiği.
4.Her türlü top oyunları
5.Stafet değiştirme çalışmaları ve çeşitli eğitsel oyunlar. Dikkat oyunları.(Döndüm kaç,Kaç kurtul,Sırada Yerini Bul, Mendil Kapmaca vb.)
Reaksiyon alıştırmaları yapılırken her defasında alıştırmaları alaktik anaerobik enerji sistemi ile gerçekleşebilecek sürede ve mesafelerde uygulamak gerekir. (2-3 Saniye yada 6-8 metre gibi mesafelerde uygulanmalıdır.)

Sürat Kazanma Bölümü:
(Sprint Çabukluğu Ve Sprint Sürati Bölümü)
Tepki süratinden sonra ve tepki sürati için devamında sürat kazanma bölümü içinde sprint çabukluğu ve sprint sürati birbirinin içinde ve birbirlerini tamamlayan özelliklerdir.Sürat kazanma veya pozitif hızlanma, çıkıştan (ilk koşuya başladıktan) itibaren yaklaşık 30-45.ci metreler arasında gerçekleşir. Bu bölüm içinde koşucu standart koşu adımına ulaşmış ve gerçek süratine ulaş­ma noktasına gelmiş olur.Koşuya ilk başlarken,yüksek tempoda bir hareket frekansı elde edebilmek için: vücut hafif öne eğilmeli ve vücut ağırlık merkezinin iz düşümü mutlaka ayağın yere bastığı noktanın önünde ya da üzerinde bulunmalıdır.Yani sonuçta, ayağın yeri itmesi önde bulunan ağırlığı ileriye doğru itme görevi yapmalıdır.

Hem taşıma hem itme görevini birlikte yaparsa,bu taktirde hem fazla kuvvet harcaması yapılır hem de hareketin frekansı düşmüş olur.Bunun yanında,süratlenmenin iyi yapılabilmesi için koşuya başlanıldığında adımlar küçükten büyüğe doğru bir gelişim göstermelidir.Birden bire büyük bir adım ile koşuya başlamak,hızlanmayı önler.
Sürat geliştirme antrenmanları daha önce de değinildiği gibi her defasında alaktik anaerobik enerji metabolizmasının ve birazda laktik asit anaerobik enerji metabolizmasının finanse ettiği enerji ile gerçekleştirilir.Yani antrenmanlardaki alıştırmaların uygulanışında hiç bir zaman gerekli olan enerji solunum yoluyla dışarıdan alınan oksijen le sağlanamaz.İşte bu nedenle,sürat geliştirme antrenmanlarında solunum sistemiyle ilgili her hangi bir çalışmaya gerek yoktur.

Bilakis organizmanın oksijen borcuna girme kapasitesini arttırıcı çalışmalar yapılır.Örneğin: 11 saniyenin altında koşulan bir 100 m. koşusunda yaklaşık 50 kaloriye gereksinim vardır.Dış solunumla koşu sırasında en çok 4 kalori serbest bırakılırsa,yaklaşık 11 litrelik bir oksijen borçlanması meydana gelecektir.Bu nedenle sürat geliştirme antrenman­larında solunum sistemi çalışmaları pek önem kazanmaz.
W.N.Rlasow ve W. P. Flın,süratin geliştirilmesi için belirli yaş gruplarında bilimsel araştırmalar yapmıştır.8-11 yaşları arasındaki çabukluk eğitiminin her şeyden önce hareket frekansının yükseltilmesiyle sağlanmasını önermişlerdir.Bunu takiben 12-15 yaşları arasındakilere çabuk kuvvet ve kuvvet çalışması yapılmalıdır.7 Yaşından 17 yaşına kadar hareket hızının düzel­tilmesi sürekli olmalıdır.

Sürat tüm yaÅŸ gruplarında 30 metreye kadar bir artış göstermektedir. Artışın en yüksek noktası ise. 20 ile 30′ cu metreler arasında olmaktadır. Ancak bu mesafe deÄŸiÅŸik yaÅŸ gruplarına göre farklılık göstermektedir. ÖrneÄŸin; 10-12 yaşındaki çocukların sürat artışını gerçekleÅŸtirme mesafesi 30 metre olurken, yetiÅŸmiÅŸ sporcularda bu mesafe 40-50 metreye kadar çıkabilmektedir. Bu nedenle sürat geliÅŸtirme antrenmanlarında alıştırmala­rın mesafesini ve süresini yaÅŸ durumlarına göre de belirlemek gerekmektedir.

Sürat geliştirme antrenmanlarında amaç,en yüksek sürate ulaşmak olduğu için burada adım uzunluğunun artırılması mı yoksa adım frekansının arttırılması mı gerekir biçiminde bir soruya bugün için kesin bir yanıt bulunamamıştır. Ancak gerçekte adım uzunluğu ile adım frekansı arasında yakın bir ilişki bulunmaktadır.Adım frekansının yüksek olduğu durumlarda adım uzunluğu düşüktür,bunun yanında adım frekansının düşük olduğu durumlarda da adım uzunluğu fazladır.Ters yönde bir ilişki bulunmaktadır.

Sürat geliştirme antrenmanlarında uygulanan alıştırmalar tam ya da tama yakın yüklenmelerle ve arada yeterli dinlenme yapılarak uygulandıklarından, bu uygulama şeklini tekrar yüklenme yöntemi ile gerçekleştirmek gerekmektedir. Konunun başın­da da ifade edildiği gibi çalışmalardan önce iyi bir ısınmanın yapılması gerekir ve organizma yorgun olmadan sürat çalışmalarını yapmak gerekir.
Sprint çabukluğu ve sprint süratini geliştirmek için aşağıdaki şu antrenman vasıtalarından yararlanılabilir.
1.Skippingler
2.Kısa sprint koşuları
3.30-40 metreye kadar çıkış çalışmaları
4.Koordinasyon koşuları
5.Rüzgar sprintleri
6.Rüzgarı arkaya alarak koşUlar veya çekerek koşular
7.Tepe yukarıya ve tepe iniş koşuları
8.Karışık koşular,(30-40-50-60-40 vb.)
9.Çeşitli sıçrama alıştırmaları, (Tek ayak,çift ayak, kanguru,derinlik sıçramaları vb.)
10.Circuit antrenmanlar
11.Ağırlık çalışmaları(Halter omuzda yarım squat,jump squat,ayak parmak ucu ile yükseğe çıkış,ağırlık yeleği ile çeşitli sıçrama alıştırmaları ve merdiven çıkmalar)

Not: Sürat için gerekli olan ağırlık çalışmalarının amacı: tüm vücut kaslarının kuvvetlendirilmesinin yanında, özellikle,bacağın tüm bükücü ve gerici kasların kuvvetlendirilmesi,kol ve omuz kaslarının kuvvetlendirilmesi vücudun yan kaslarının kuvvetlendirilmesi olmalıdır.Ancak tüm bu kuvvet çalışmaların yoğunluğunu çabuk kuvvet ve özel kuvvet çalışmaları oluşturmalıdır.

Her istasyonda giderek artan üç yüklenme yapılır daha sonra diğer istasyona geçilir.

1. Yüklenme 4“
Dinlenme 30“

2. Yüklenme 6“        Yüklenme Åžiddeti: Maksimal
Dinlenme 45“          Dinlenme Åžekli: Pasif

3. Yüklenme 8“   Â
Dinlenme 60“

Orhan IÅžIK - Tevfik LAV

AMAÇ: 4 m Mol/L denk koşu hızı sınırının yukarısına çıkıldığında laktik asid birikimi hızlanacağından futbolcu ortamdan kurtulamaz amaç ise eşiği zorlayarak gelecekte birçok aktiviteyi (egzersizi) aerob ortamda yapmak.
Ayrıca 3000 m üzerindeki mesafelerde intermedier (karma) veya beyaz lifleri kırmızı liflere dönüşebilir.6 haftalık bir çalışma sonunda futbolcularda bir ağırlaşma gözlenebilir.(Beyaz veya karma kasların dönüşümü bilimsel olarak kanıtlanmadı ancak fonksiyonel dönüşüm olabiliyor.)
“Aerob devamlılık” antrenmanları 30′- 40′ geçmemelidir. Haftada 3 defa.Bu antrenmanlar topla yapılabilir.Ancak ülkemizde bir takımda 1 veya 2 teknik adam bulunmadığından futbolcuların kontrolü zordur.Yani kaytarma olabilir.Bu tür antrenmanlarda futbolcular ibreysel olarak 4 mMol/L’ye denk gelen koÅŸu hızlarıyÅŸa antrenman yapmaları gerekir. (Ana organizasyon,saha,ekip)
Bu antrenmanların objektifliği,geçerliliği ve güvenilirliğini kontrol etmek için bu 4 mMol/L denk gelen koşu hızı ölçümlerini bu takvime göre yapmak gerekir.
a-L. Hazırlık Dönemi Başlangıcı
b-1. Müsabaka Dönemi Başlangıcı
c-1. Müsabaka Dönemi Sonu
d-2. Hazırlık Dönemi Başlangıcı
e-2. Müsabaka Dönemi Başlangıcı
Bu dönemlerde yapmak gerekir.

ÖRNEK ANTRENMAN:
Yapılan 3 grup: Birbirine yakın olan değerler.
1.Grup: 3.70 m/sn bu gurubu 3.60 m/sn hızla koÅŸacak.Sn’de 3.60 m koÅŸarsa 400 m’yi yaklaşık 111 saniyede koÅŸar
2.Grup: 3.90 m/sn bu gurubu 3.80 m/sn hızla koÅŸacak.Sn’de 3.80 m koÅŸarsa yaklaşık 106 saniyede koÅŸar.
3.Grup: 3.50 m/sn bu grubu 3.40 m/sn hızla koÅŸar.Sn’de 3.40 m koÅŸarsa 400 metreyi yaklaşık 118 saniyede koÅŸar.
Koşu süresi en az 4 dakika olmalıdır.3 ile 5 seri yapılmalı.
3 seri ÅŸeklinde 3 x 2000
Seriler arası 8′-10′ arası aktif dinlenme
Aktif Dinlenme:Açma-Germe, sıçramalar,kısa sprintler, Toplu:Paslar,kontroller,şutlar ve oyunlar.

Orhan IÅžIK - Tevfik LAV

Aslında Fenerbahçe dün futbol adına yapılması gereken ne varsa hepsini yaptı.Özellikle Emre ve Alex,oyundan çıkana kadar Özer maçın temposunu sürekli yukarıda tuttular.Maça hızlı baÅŸlayan Fenerbahçe rakibi üzerinde kurduÄŸu baskının karşılığını 5.dakikada Alex’in ceza sahası dışından mükemmel ÅŸutu ile aldı.Alex’in golden önce topla beraber dönüşü ve mükemmel bir vuruÅŸla takımını öne geçirmesi Bursaspor’u moral olarakta etkiledi.AyaÄŸa pas yaparak topu 2.bölgede tutarak rakibin direncini kırmayı baÅŸardılar,22.dakikada Dos Santos Wederson’nun ÅŸutunda topukla yaptığı vuruÅŸla farkı ikiye çıkarmayı baÅŸardı.Ama defans bloÄŸunda Bilica’nın acemice hataları oyunun başında kendini göstermeye baÅŸlamıştı.Ä°sabetsiz pasları,hamle zamanlamasındaki hataları maçın dönüm noktası oldu.Bursaspor önceki maçlara nazaran daha az pozisyon bulmasına raÄŸmen mücadeleci oyun yapısıyla Bilica’nın ilk gol ve ikinci goldeki hediyesini geri çevirmedi.28.dakikada Bursaspor’un attığı ilk golde Batalla kanat organizasyonunu attığı pasla baÅŸlatırken son vuruÅŸuda kendisi yaparak ders niteliÄŸinde bir gole imza attı.Bilica’nın golde aldığı pozisyona baktığımızda altı pasın içinde adam marke etmesi gerekirken kanattan yapılan ortayı takip ederek bir stoperin yapabileceÄŸi en önemli hatalardan birinide göstermiÅŸ oldu.Bursaspor kazandığı bu gol sonrasında devre arasına farkı bire indirmenin sevinciyle gidiyordu.Fenerbahçe için ise Özer’in sakatlanarak oyundan çıkması yediÄŸi golden daha önemliydi.

Maçın ikinci yarısına Fenerbahçe Emre’nin oyunu çok iyi yönlendirmesiyle rakibini baskı altında tutarak baÅŸladı.Gol bölgelerinde etkisiz olan Guiza buna raÄŸmen yaptığı koÅŸularla Bursaspor defansına topla rahat oynama izni vermedi.Ne zaman seyirci Guiza’yı ıslıklamaya baÅŸladı Fenerbahçe için tehlike çanları çalmaya baÅŸladı.Semih-Guiza deÄŸiÅŸikliÄŸi olduktan sonra Bursaspor defansı rahat nefes aldı topla hücum bölgesine çıkmaya baÅŸladılar.Guiza yerine Alex deÄŸiÅŸikliÄŸi olsa daha isabetli olurdu.Hem Alex’i Lille maçını düşünerek dinlendirmiÅŸ olurdun hemde Guiza ve Semih ikilisi ile rakip defans üzerindeki baskıyı yükseltebilirdin.Buraya kadar maçın hakimi olan Fenerbahçe oyun kurmakta zorlanan Bursaspor’a çok önemli bir koz vermiÅŸ oldu.83.dakikada sehneye yine Bilica çıktı ve ayağını 90 derecelik bir açıyla kaldırıp ceza sahası içinde rakibine yoktan bir serbest vuruÅŸ kazandırdı.Ozan Ä°pek’in kullandığı endirek vuruÅŸta top Baroni’ye çarpıp aÄŸlarla buluÅŸurken,Bilica’da maçtaki asist sayısını ikiye çıkarmış oldu.Fenerbahçe yediÄŸi ÅŸok golden sonra defansın güvende olmadığını unutup Bursaspor kalesine yüklenmeye baÅŸladı ama hücum bölgesinde kaptırdığı top sonrasında Bursaspor iki pasta Ozan Ä°pek’in ceza sahası içerisinde yaptığı düzgün vuruÅŸla galibiyet golünü buldu.Fenerbahçe çok önemli bir 3 puanı rakibine hediye ederken zirve yarışında telafisi çok zor bir maçıda kaybetmiÅŸ oldu.Daum maçın ilk yarısında Bilica’nın bariz hatalarına ikinci yarıda Bekir deÄŸiÅŸikliÄŸi ile çözüm arayabilirdi ama izlemeyi tercih etti.Gökhan Ãœnal’ı maçın son dakikasında oyuna alması ise mükemmel bir hamleydi.Son olarak Daum’a Ezel’i izlemesini tavsiye ederim.Nedenine gelince ‘Mesele rakip galibiyet golünü atınca son kozunu oynamak için oyuncu deÄŸiÅŸtirmekte deÄŸil,mesele oyun içerisinde oyunu yaÅŸayarak hamle yapmakta.’

UEFA Avrupa Ligi 2. tur mücadelesinde Fenerbahçe deplasmanda Lille karÅŸisinda 2-1 maÄŸlup olmasına raÄŸmen rövanÅŸ için Ä°stanbul’a umutlu döndü.Maçın gollerini Lille adına 2.dakikada Balmont ve 50.dakikada Frau’dan gelirken Fenerbahçe’nin golü 5.dakikada Vederson’dan geldi.

Lille 2 - 1 Fenerbahçe

UEFA Avrupa Ligi 2.Tur ilk maçında temsilcimiz Galatasaray,Atletico Madrid karşısında istediÄŸini alarak Ä°stanbul’a döndü.Güçlü rakibiyle 2.tur ilk maçında 1-1 berabere kalan temsilcimiz Ali sami Yen’deki maç için önemli bir avantaj elde etti.Maçın gollerini Madrid ekibi adına 23.dakikada Reyes atarken,Galatasaray bu gole 76.dakikada Keita ile cevap verdi.

UEFA Avrupa Ligi’nde 2.Tur ilk maçında Hamburg ve PSV Eindoven kozlarını HSH Nordbank Arena’da paylaÅŸtılar.Hamburg 26.dakikada Jansen’in penaltısıyla maçı tek golle kazanmasını bildi.Bu karşılaÅŸmanın rövanşı 25 Åžubat’ta Hollanda’da oynanacak.Uefa Avrupa Ligi diÄŸer maçlarında ise ÅŸu sonuçlar alındı.

Club Brugge - Valencia 1-0
Fulham - Shakhtar 2-1
Ajax - Juventus 1-2
Standard - Salzburg 3-2
Panathinaikos - Roma 3-2
FC Kopenhag - Marseille 1-3
Hertha BSC - Benfica 1-1
Villarreal - VfL Wolfsburg 2-2
Rubin - Hapoel Tel Aviv 3-0
Athletic - Anderlecht 1-1
Twente - Werder Bremen 1-0

 Hamburger SV 1 - 0 PSV

Club Brugge - Valencia 1-0

Fulham - Shakhtar 2-1

Ajax - Juventus 1-2

Standard - Salzburg 3-2

Panathinaikos - Roma 3-2

FC Kopenhag - Marseille 1-3

Hertha BSC - Benfica 1-1

Villarreal - VfL Wolfsburg 2-2

Rubin - Hapoel Tel Aviv 3-0

Athletic Bilbao - Anderlecht 1-1

Twente - Werder Bremen 1-0